Đài Al Jazeera ngày 30-4 dẫn ước tính của CSIS cho thấy các cuộc tấn công bằng tên lửa và drone của Iran, cộng với một vụ hỏa lực "nhầm mục tiêu" nghiêm trọng, đã phá hủy lượng thiết bị quân sự của Mỹ trị giá khoảng 2,3 - 2,8 tỉ USD.

Con số này chưa bao gồm thiệt hại tại các căn cứ Mỹ trong khu vực và các khí tài hải quân chuyên dụng.

Ông Mark Cancian, cố vấn cấp cao của CSIS, cho biết việc đánh giá thiệt hại tại các căn cứ Mỹ ở vùng Vịnh gặp nhiều khó khăn, một phần do Công ty vệ tinh Planet Labs đã chặn toàn bộ ảnh vệ tinh công khai theo yêu cầu của Mỹ từ ngày 28-2.

"Chúng tôi có thể quan sát từ trên cao để biết tòa nhà nào bị trúng đạn, nhưng rất khó xác định bên trong có gì", ông nói.

Phần lớn tổn thất đối với máy bay và hệ thống ra đa của Mỹ xuất phát từ các cuộc tấn công trực tiếp của Iran.

Ngày 1-3, ít nhất một ra đa sử dụng hệ thống THAAD - có khả năng phát hiện tên lửa và mối đe dọa siêu vượt âm - bị phá hủy, với thiệt hại ước tính từ 485 triệu đến 970 triệu USD.

Đến ngày 27-3, cuộc tấn công của Iran vào căn cứ không quân Prince Sultan ở Saudi Arabia đã phá hủy máy bay phát hiện ra đa E-3 AWACS trị giá 700 triệu USD.

Đây được xem là trung tâm chỉ huy trên không, có khả năng phát hiện máy bay và tên lửa từ khoảng cách hàng trăm km và điều phối tác chiến.

Ngoài ra, một vụ hỏa lực nhầm tại Kuwait đầu tháng 3 khiến ba tiêm kích F-15 bị bắn rơi.

Giáo sư Omar Ashour - chuyên gia an ninh, quân sự tại Viện Nghiên cứu sau đại học Doha - nhận định các số liệu thiệt hại được Mỹ công bố nhiều khả năng chưa phản ánh đầy đủ thực tế do yếu tố chính trị.

"Chính quyền ông Trump không muốn bị nhìn nhận là đang chịu tổn thất về trang thiết bị và nhân lực" - ông nhận định, đồng thời cho rằng điều này có thể tác động đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11.

Bên cạnh đó, việc Mỹ không thể đảm bảo tuyến hàng hải qua eo biển Hormuz được xem là một lời cảnh tỉnh về những gì có thể xảy ra khi hải quân không được chuẩn bị đầy đủ.

Iran đã hạn chế tàu thuyền qua lại ngay từ đầu chiến sự. Đến ngày 13-4, Mỹ đáp trả bằng phong tỏa hải quân các cảng và tàu Iran.

Ông Cancian cho biết kịch bản này đã được quân đội Mỹ nghiên cứu trong nhiều năm nhưng việc triển khai thực tế ban đầu chưa đầy đủ.

"Lực lượng đã có mặt ở thời điểm hiện tại nhưng ban đầu thì không và dường như vì một lý do nào đó họ không đủ năng lực hoặc không sẵn sàng chấp nhận rủi ro để mở lại tuyến hàng hải", ông nói.

Về phía Iran, ông Ashour nhận định nước này cũng chịu tổn thất nặng nề. Chiến dịch của Mỹ và Israel đã làm suy yếu đáng kể lực lượng quân sự thông thường, dù không thể phá hủy hoàn toàn kho tên lửa, đạn dược và drone.