Khi Tori Penso cất tiếng còi bắt đầu trận đấu giữa Cộng hòa Séc và Nam Phi tại Atlanta, đó không chỉ là khởi đầu của một trận đấu vòng bảng khác. Đó là khoảnh khắc lịch sử khi phụ nữ lần đầu tiên giữ vai trò trung tâm tại sự kiện bóng đá lớn nhất hành tinh. Cùng với hai trợ lý trọng tài Brooke Mayo và Kathryn Nesbitt, Penso trở thành nữ trọng tài thứ hai trong lịch sử điều khiển một trận đấu tại World Cup nam, nối bước nữ trọng tài người Pháp Stéphanie Frappart, người từng cầm còi tại World Cup Qatar 2022.
Trong suốt hơn 90 năm lịch sử của FIFA World Cup, chưa từng có phụ nữ nào được giao nhiệm vụ điều khiển ở cấp độ cao nhất của giải đấu. Giờ đây, trong một kỳ World Cup duy nhất đã có tới sáu nữ trọng tài, tất cả đều sẵn sàng chứng minh họ có năng lực không thua kém bất kỳ ai trong nghề. Đây thực sự là minh chứng rõ ràng cho sự trao quyền cho phụ nữ trong thể thao.
Penso đã có một màn thể hiện hoàn hảo. Khả năng phán đoán của cô rất tốt, luôn xuất hiện đúng vị trí, đúng thời điểm, và những pha nước rút ngắn liên tục cho thấy cô có nền tảng thể lực tuyệt vời. Trên truyền hình mọi thứ có vẻ dễ dàng, nhưng việc liên tục dừng – chạy, dừng – chạy đòi hỏi nỗ lực rất lớn. Đó là sự thử thách không nhỏ. Nhưng khi đội bóng tổ chức phản công, cô vẫn có thể chạy với cùng nhịp độ, giữ vững sự tập trung và tốc độ.
Đây là bước tiến lớn đối với các nữ trọng tài. Việc chuyên nghiệp hóa công tác trọng tài nữ đã góp phần quan trọng giúp họ có thể đảm nhiệm các trận đấu ở cấp độ cao nhất. FIFA xứng đáng được ghi nhận vì đã lựa chọn đúng đắn sau nhiều năm đào tạo, huấn luyện cường độ cao và cố vấn chuyên sâu. Họ xứng đáng được khen ngợi vì đã đặt niềm tin vào phụ nữ và trao cho họ cơ hội thể hiện năng lực.
Họ đã lựa chọn đúng người. Penso nằm trong nhóm trọng tài hàng đầu thế giới. Nhưng với tư cách là người từng là giám khảo và giảng viên trọng tài của Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC), tôi hiểu rằng để đạt được vị trí đó, cô đã phải nỗ lực rất nhiều. Bạn sẽ ngạc nhiên khi biết rằng việc hướng tới World Cup – đỉnh cao của mọi vận động viên – đòi hỏi sự tập trung tuyệt đối, đến mức bạn không thể có nổi một chuyến dã ngoại ngắn. Thể lực của trọng tài được theo dõi từng ngày.
Tuy nhiên, sự chuẩn bị không chỉ dừng ở thể lực. Trọng tài cần có kiến thức sâu rộng về luật và hiểu rõ chiến thuật của trận đấu. Khi cả thế giới đang dõi theo, họ không có chỗ cho sai sót.
Tinh thần cũng là yếu tố then chốt. Thể lực có thể rèn luyện bằng tập luyện nghiêm ngặt, luật lệ có thể học thuộc, nhưng tư duy và bản lĩnh thì không thể tập được. Nó nằm trong con người bạn – tất cả phụ thuộc vào ý chí và tâm trí. Ở cấp độ cao nhất, đó mới là điều quyết định.
Tôi rất vui khi thấy màn trình diễn hoàn hảo của đội ngũ nữ trọng tài. Họ đã đặt ra tiêu chuẩn mới và chứng minh rằng phụ nữ hoàn toàn có thể điều hành các trận đấu ở đẳng cấp cao nhất. Dĩ nhiên, trong một trận đấu của nam giới, điều đó không hề dễ dàng, nhưng ví dụ rõ ràng nhất về năng lực của phụ nữ chính là những gì chúng ta vừa chứng kiến. Penso đã trở thành nguồn cảm hứng cho các nữ trọng tài trên toàn thế giới.
Và chắc chắn đây sẽ không phải là lần cuối cùng chúng ta thấy trọng tài nữ xuất hiện tại World Cup nam. Penso và các đồng nghiệp đã mở ra con đường để tương lai có thêm nhiều cơ hội cho phụ nữ trong lĩnh vực này.
(Cựu đội trưởng tuyển Ấn Độ và trọng tài FIFA, Maria Rebello, chia sẻ cùng Marcus Mergulhao)