13 ม.ค.2569-    ประมวล สุธีจารุวัฒน ผู้สมัครรับเลือกตั้ง ส.ส. บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน  โพสต์ข้อความว่าวันนี้ผมมีโอกาสนั่งคุยกับผู้บริหารระดับสูงของหน่วยงานที่สำคัญมากแห่งหนึ่ง

เขายินดีที่ผมและมวลหมู่สมาชิกพรรคประชาชนมีเจตจำนงค์ที่ดีในการอาสามาทำงานเพื่อส่วนรวม แต่ประสาคนผ่านร้อนผ่านหนาวมาจนวัยใกล้เกษียณ เขามีคำแนะนำในฐานะมิตรสหายฝากให้ผมมาหลายข้อ

1. ถ้าพวกคุณสามารถผ่านด่านการเลือกตั้งเข้าไปได้ในระดับ landslide (ซึ่งไม่ง่าย) และสมมติได้เข้าไปบริหารประเทศ สิ่งที่จะเป็นอุปสรรคระดับโคตรหินต่อไปที่คุณจะได้เจอ คือ “รัฐราชการ”

2. รัฐราชการหลายแห่ง ถูกวางระบบเครือข่ายสีเทาไว้ตั้งแต่ tier 1 (คือระดับปลัดกระทรวง) ไล่ลงไปอีก 3-4 ระดับชั้น คือ มีการวางตำแหน่งบุคคลสำคัญไว้โดยเครือข่ายผู้ได้รับผลประโยชน์ จนกระทั่งสามารถควบคุมตัวละครในคณะกรรมการสรรหาบอร์ด บอร์ดขององค์กรอิสระ ตลอดจนฝ่ายบริหารขององค์กรอิสระ

3. ที่หลายพรรคเขาเกทับพรรคของพวกคุณว่าไม่มีประสบการณ์ ทำงานไม่ได้ บริหารไม่ได้ เขาอาจไม่ได้หมายความถึงเจตจำนงค์ทางการเมือง หรือทักษะการบริหารงานทั่วไป แต่เขาอาจหมายถึงการที่ผู้คนของพรรคคุณอาจไม่เข้าใจกลไกการใช้อำนาจของรัฐราชการ ซึ่งมีความซับซ้อนทั้งตัวบุคคล เครือข่าย (ว่าเป็นคนของใคร) การดิ้นไปตามกฎหมาย ระเบียบ ข้อปฏิบัติ เทคนิคการเตะถ่วงงาน การซุกซ่อนเงื่อนงำการทุจริตคอรัปชั่น การแบ่งปันผลประโยชน์ ตัวละครลับนักเจรจา (ที่สามารถกำหนดตำแหน่งผู้บริหารระดับสูงของหน่วยงานรัฐได้ตามใจ ถ้าขัดผลประโยชน์ หรือไม่เอาด้วย) ไล่ไปจนเทคนิคการทุบที่บรรดา “ท่านๆ ผู้ชำนาญการบริหารทั้งหลาย” ถนัดและเขี้ยวลากดินในการจัดการรัฐราชการให้อยู่หมัด และดึงผลประโยชน์ผ่องถ่ายเปลี่ยนเส้นทางมาสู่พวกตนเอง

4. คุณต้องมีเพื่อน มีคนระวังหลัง มีคนทันเกม และการหักด้ามพร้าด้วยเข่าจะไม่ทำให้มิตรสหายที่ระมัดระวังตัวปรากฏกายขึ้น ทุกคนมีห่วง มีครอบครัวของตนเองต้องดูแล และหลายคนมีชนักปักกลางหลังของตัวเอง

5. พึงศึกษากฎหมายให้แม่นยำ รู้จักและฝึกใช้กฤษฎีกาให้เป็นคุณ ระมัดระวังการใช้อำนาจเปลี่ยนแปลงระบบ มีจอมยุทธหลายรายตกม้าตายจากข้อหาใช้อำนาจกลั่นแกล้ง

6. ในหลายกรณี ผลประโยชน์พันลึกจนถึงระดับที่คุณอาจจินตนาการไปไม่ถึง คนที่อยู่กับระบบไม่ได้ แข็งข้อกับระบบก็ไม่เติบโต ในขณะที่คนที่อยู่ได้จนเกษียณก็อาจต้องจำยอมกับการเจรจา จะอยู่หรือจะไป

7. มีผู้ใหญ่หลายคนที่คุณรู้จักและเคารพนับถือ แม้แต่ในรั้วมหาวิทยาลัยของคุณ ถ้าคุณรู้เบื้องหลังของพวกเขา ว่าทำอะไรกันบ้าง เป็นคนของพรรคพวกกลุ่มใด คุณอาจจะเลิกนับถือพวกเขาไปตลอดกาล

ผมนั่งฟังมิตรสหายท่านนี้เล่าอะไรๆ ให้ฟังอีกหลายเรื่อง ก่อนจะจบลงที่คำถาม

“ถ้ามันซับซ้อนขนาดนี้ ประเทศนี้มันไม่มีหวังเลยหรือ?”

“มีครับอาจารย์ ….”

“แต่พวกอาจารย์จะมุทะลุไปทุบพวกเขาไม่ได้ พวกอาจารย์ต้องอดทน ยืนระยะให้ได้นาน มองหามิตรสหายในองค์กรให้ดี”

“มีคนดีๆ อีกจำนวนมากในองค์กรที่ไม่ก้มหัวให้เครือข่ายสีเทาถึงดำนี้ แต่พวกเขาอาจมีความคับแค้นใจ ไม่ก้าวหน้า ไม่เติบโต แม้จะมีความสามารถ”

“มองหาพวกเขาให้เจอ”

8. จะทำเพื่อชาติ ทำไมพวกเราต้องใช้ความพยายามเยอะจังแฮะ แต่กลับกัน ทำไมจะฉ้อราษฎร์บังหลวงถึงอยู่กันสุขสบายเป็นเครือข่ายขนาดใหญ่

แล้วเพื่อจะเข้าไปเจอด่านสอง ด่านสาม จนเจอตัวบอส พวกฉันยังต้องฝ่าด่านหัวคะแนน การซื้อเสียงเข้าไปให้ได้ก่อนอีก

หวังว่าความพยายามนี้ด้วยเจตนาบริสุทธิ์ของพวกผมจะไม่สูญเปล่านะครับ.