जगभरात हृदयविकाराच्या वाढत्या संख्येत, डॉक्टर अनेकदा रुग्णांना स्टॅटिन श्रेणीची औषधे लिहून देतात. शरीरातील खराब कोलेस्टेरॉल म्हणजेच एलडीएल कमी करणे आणि हृदयविकाराचा झटका आणि पक्षाघाताचा धोका कमी करणे हा या औषधांचा मुख्य उद्देश आहे. यापैकी एक औषध आहे रोसुवास्टॅटिन औषधजे खूप प्रभावी मानले जाते.
असे वैद्यकीय तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे रोसुवास्टॅटिन औषध शरीरातील कोलेस्टेरॉलचे उत्पादन नियंत्रित करते आणि रक्तवाहिन्यांमधील प्लेक तयार होण्यास मदत करते. यामुळेच लाखो रुग्ण हे औषध दीर्घकाळ घेतात.
पण नुकतेच एक नवीन संशोधन समोर आले आहे रोसुवास्टॅटिन औषध असे काही प्रश्न उपस्थित झाले आहेत, ज्याची आता गंभीर चर्चा सुरू झाली आहे.
अमेरिकेच्या प्रतिष्ठित जॉन्स हॉपकिन्स विद्यापीठातील संशोधकांनी एक व्यापक अभ्यास केला. या अभ्यासात सुमारे 9 लाख लोकांच्या आरोग्य नोंदींचे विश्लेषण करण्यात आले. की नाही हे शोधण्याचा या संशोधनाचा उद्देश होता रोसुवास्टॅटिन औषध मूत्रपिंड वर कोणतेही प्रतिकूल परिणाम होतात.
संशोधकांनी रोसुवास्टॅटिन औषध एटोरवास्टॅटिनच्या तुलनेत, आणखी एक सुप्रसिद्ध स्टॅटिन औषध. अभ्यासादरम्यान असे आढळून आले की दोन्ही औषधांचा हृदयविकारांवर जवळपास सारखाच प्रभाव होता, परंतु किडनीशी संबंधित गुंतागुंतीच्या बाबतीत फरक होता.
जेव्हा अमेरिकन औषध नियामक संस्था एफडीए प्रथम रोसुवास्टॅटिन औषध ते मंजूर असतानाही, काही प्रारंभिक क्लिनिकल चाचण्यांमध्ये रुग्णांच्या लघवीमध्ये रक्त आणि प्रथिने आढळून आल्याचा अहवाल दिला.
वैद्यकीय शास्त्रामध्ये, मूत्रात रक्त (हेमॅटुरिया) आणि प्रथिने (प्रोटीन्युरिया) शोधणे हे मूत्रपिंडाशी संबंधित समस्यांचे प्रारंभिक लक्षण मानले जाते. त्यावेळी या बाबी गांभीर्याने घेतल्या गेल्या नाहीत, मात्र नव्या संशोधनामुळे हा मुद्दा पुन्हा चर्चेत आला आहे.
तीन वर्षे चाललेल्या या अभ्यासात असे आढळून आले की रोसुवास्टॅटिन औषध ते घेणाऱ्या रुग्णांमध्ये किडनीशी संबंधित समस्यांचा धोका तुलनेने जास्त होता.
संशोधनानुसार, रोसुवास्टॅटिन औषध लघवीद्वारे रक्तस्त्राव होण्याचा धोका म्हणजे हेमॅटुरिया हे औषध घेणाऱ्या रुग्णांमध्ये अंदाजे 8 टक्के जास्त असल्याचे दिसून आले.
त्याचप्रमाणे रुग्ण जे रोसुवास्टॅटिन औषध लघवीत प्रथिने उत्सर्जित होण्याची समस्या सेवन करणाऱ्यांमध्ये १७ टक्के अधिक दिसून आली.
सर्वात चिंताजनक वस्तुस्थिती होती रोसुवास्टॅटिन औषध जास्त डोस घेत असलेल्या रुग्णांमध्ये मूत्रपिंड निकामी होण्याचा धोका सुमारे 15 टक्क्यांनी वाढला.
मूत्रपिंड निकामी झाल्यास, रुग्णाला डायलिसिस किंवा किडनी प्रत्यारोपणाची आवश्यकता असू शकते, जी कोणत्याही व्यक्तीसाठी अत्यंत गंभीर स्थिती आहे.
संशोधनात आणखी एक महत्त्वाची बाब समोर आली. अनेक प्रकरणांमध्ये ते रुग्ण देखील रोसुवास्टॅटिन औषध ज्यांना आधीच किडनी फेल्युअरचा उच्च डोस दिला जात होता.
अशा रुग्णांना तज्ज्ञांचे मत आहे रोसुवास्टॅटिन औषध त्यांना देण्यापूर्वी त्यांच्या किडनीचे कार्य तपासणे अत्यंत आवश्यक आहे. मूत्रपिंड आधीच कमकुवत असल्यास, औषधाची मात्रा आणि निवड यावर विशेष लक्ष दिले पाहिजे.
विशेष म्हणजे, या अभ्यासात असे आढळून आले की, हृदयविकारांपासून संरक्षणाच्या दृष्टीने रोसुवास्टॅटिन औषध आणि atorvastatin दोन्ही अंदाजे समान प्रभावी आहेत.
याचा अर्थ डॉक्टरांकडे उपचाराचे अधिक पर्याय आहेत आणि रुग्णाच्या स्थितीनुसार औषध निवडले जाऊ शकते.
असे वैद्यकीय तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे रोसुवास्टॅटिन औषध तरीही एक प्रभावी आणि आवश्यक औषध आहे, परंतु ते डॉक्टरांच्या देखरेखीखाली घेतले पाहिजे.
जर एखादी व्यक्ती बर्याच काळासाठी रोसुवास्टॅटिन औषध जर कोणी घेत असेल तर त्याने वेळोवेळी त्याच्या किडनी तपासल्या पाहिजेत. त्यामुळे संभाव्य धोक्याची वेळीच ओळख होऊ शकते.
हृदयविकाराचा झटका आणि पक्षाघात यांसारख्या जीवघेण्या आजारांचा धोका कमी होत असल्याने कोलेस्टेरॉल नियंत्रित करणे अत्यंत महत्त्वाचे असल्याचे आरोग्य तज्ज्ञांचे मत आहे. परंतु हे तितकेच महत्वाचे आहे की उपचार पद्धती शरीराच्या इतर भागांना हानी पोहोचवू शकत नाही.
नवीन संशोधन याची आठवण करून देते रोसुवास्टॅटिन औषध अशी प्रभावी औषधे वापरताना, रुग्णाच्या एकूण आरोग्याची स्थिती लक्षात ठेवली पाहिजे.
हृदयरोगापासून संरक्षण करा रोसुवास्टॅटिन औषध त्याची भूमिका महत्त्वाची राहिली आहे, परंतु जॉन्स हॉपकिन्स विद्यापीठाच्या नवीन संशोधनाने सूचित केले आहे की त्याचा वापर करताना सावधगिरी बाळगणे आवश्यक आहे.
तज्ञांचा असा विश्वास आहे की औषधाची योग्य निवड, योग्य डोस आणि नियमित तपासण्यांद्वारे रुग्ण हृदय आणि मूत्रपिंड दोन्हीची सुरक्षितता सुनिश्चित करू शकतो.
आरोग्याच्या क्षेत्रात, या अभ्यासाकडे एक महत्त्वाचा इशारा म्हणून पाहिले जात आहे, ज्यामध्ये असे नमूद केले आहे की उपचाराचा प्रत्येक निर्णय पूर्णपणे समजून आणि समतोल राखून घ्यावा.
