न्यूज इंडिया लाइव्ह, डिजिटल डेस्क: संध्याकाळची भूक असो किंवा मसालेदार पदार्थ खाण्याची इच्छा असो, भारतात स्ट्रीट फूडचे नाव घेताच सर्वात पहिली गोष्ट लक्षात येते. भेळपुरी आणि झालमुरी नाव येते. दृष्यदृष्ट्या, दोघेही अगदी सारखे दिसतात कारण दोघांचा मुख्य आधार 'पफ्ड राइस' आहे. पण चव, बनवण्याची पद्धत आणि मसाल्यांच्या बाबतीत मुंबईची भेळपुरी आणि बंगालची झालमुरी यांच्यात खूप फरक आहे. या दोघांमधील मनोरंजक फरक जाणून घेऊया.
भेळपुरी ही मुंबईच्या चौपाटीची ओळख आहे. त्याची चव आहे गोड, मसालेदार आणि आंबट (गोड आणि तिखट).
चटण्यांची जादू: भेळपुरीचे हृदय त्याच्या तीन चटण्या आहेत – गोड चिंचेची चटणी, मसालेदार हिरवी मिरची-कोथिंबीर चटणी आणि लाल लसूण चटणी.
साहित्य: त्यात बारीक चिरलेला कांदा, टोमॅटो, उकडलेले बटाटे, भरपूर बारीक चिरलेली 'नायलॉन शेव' आणि पापडी सोबत पुफ केलेला भात वापरला जातो.
शैली: ते सर्व्ह करताना वरती हिरवी धणे आणि लिंबाचा रस शिंपडला जातो. चटण्यांमुळे त्याचा पोत थोडासा ओलसर असतो.
कोलकात्याच्या रस्त्यांवरून झालमुरी निघाली गरम तिखटपणा आणि मोहरीचे तेल त्याच्या (तीव्र आणि मसालेदार) सुगंधासाठी प्रसिद्ध.
मोहरीचे तेल: झालमुडीची खरी चव 'कच्च्या मोहरीच्या तेलातून' येते. यामध्ये चटण्या वापरल्या जात नाहीत, तर मसाल्यांचे विशेष मिश्रण टाकले जाते.
साहित्य: यामध्ये भाजलेले हरभरे, शेंगदाणे, बारीक चिरलेला नारळ, उकडलेले बटाटे, कांदे आणि 'चनाचूर' (मसालेदार मीठ) मिसळून फुगलेल्या भातामध्ये मिसळले जाते.
शैली: हे अनेकदा कागदाच्या थाळीत दिले जाते. त्याची चव एकदम कोरडी आणि कुरकुरीत असते, मोहरीच्या तेलाचा तिखट सुगंध नाकापर्यंत येतो.
| खासियत | भेळपुरी | झालमुरी |
|---|---|---|
| चव | आंबट, गोड आणि मसालेदार. | अगदी मसालेदार आणि मोहरी. |
| मुख्य घटक | चिंच आणि गुळाची चटणी. | कच्च्या मोहरीचे तेल. |
| खारट | बारीक नायलॉन शेव आणि पापडी. | चाणाचूर आणि भाजलेले शेंगदाणे. |
| पोत | हलके ओलसर आणि मसालेदार. | कोरडे आणि कुरकुरीत. |
| क्षेत्रफळ | महाराष्ट्र (मुंबई). | पश्चिम बंगाल (कोलकाता). |
आरोग्याच्या दृष्टीकोनातून पाहिल्यास, झालमुरी हे बर्याचदा चांगले मानले जाते कारण त्यात साखर असलेल्या गोड चटण्या आणि नारळ आणि हरभरा सारखे घटक पोषण वाढवतात. तथापि, तेल आणि मसाल्यांमुळे दोन्ही रस्त्यावरील खाद्यपदार्थ अधूनमधून जेवणासाठी उत्तम पर्याय आहेत.
