जगभरातील कोट्यवधी लोकांसाठी, कॉफी सकाळच्या विधीपेक्षा जास्त आहे. हे सांत्वन, संभाषण, सवय आहे आणि वाढत्या प्रमाणात, विज्ञान सूचित करते, वृद्धत्व आणि जुनाट आजारांविरुद्धच्या लढ्यात ते एक शांत सहयोगी देखील असू शकते.

नियमित कॉफी पिणारे सहसा दीर्घ आणि निरोगी आयुष्य का जगतात यावर संशोधनाचा एक वाढता भाग आता प्रकाश टाकत आहे. मेंदूच्या कार्याचे संरक्षण करण्यापासून ते सेल्युलर वृद्धत्व कमी करण्यापर्यंत, शास्त्रज्ञ कॉफीच्या दीर्घकाळ निरीक्षण केलेल्या आरोग्य फायद्यांमागील जैविक मार्ग शोधू लागले आहेत.

नवीनतम पुरावा टेक्सास ए अँड एम युनिव्हर्सिटी कॉलेज ऑफ व्हेटर्नरी मेडिसिन अँड बायोमेडिकल सायन्सेसच्या संशोधकांकडून आले आहे, जे म्हणतात की कॉफीमध्ये आढळणारे संयुगे ताण प्रतिसाद आणि ऊतींच्या दुरुस्तीमध्ये गुंतलेले मुख्य रिसेप्टर सक्रिय करून वय-संबंधित नुकसानापासून शरीराचे संरक्षण करण्यास मदत करू शकतात.

न्युट्रिएंट्स या जर्नलमध्ये अलीकडेच प्रकाशित झालेल्या त्यांच्या अभ्यासात NR4A1 म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या रिसेप्टरला कॉफीचे सेवन आणि निरोगी वृद्धत्व यांच्यातील संभाव्य गहाळ दुवा म्हणून ओळखले गेले.

टेक्सास ए अँड एम युनिव्हर्सिटी वेबसाइटने उद्धृत केलेले, “कॉफीमध्ये सुप्रसिद्ध आरोग्य-प्रोत्साहन गुणधर्म आहेत,” डॉ स्टीफन सेफ, प्रतिष्ठित प्राध्यापक आणि पशुवैद्यकीय विषशास्त्रातील सिड काइल एंडॉव्ड चेअर म्हणाले. “आम्ही जे दाखवले आहे ते असे आहे की यापैकी काही प्रभाव कॉफी संयुगे या रिसेप्टरशी कसे संवाद साधतात, जे शरीराला तणाव-प्रेरित नुकसानापासून वाचवण्यात गुंतलेले आहेत याच्याशी जोडलेले असू शकतात.”

शास्त्रज्ञांनी NR4A1 चे वर्णन एक प्रकारचे “पोषक सेन्सर” म्हणून केले आहे – एक रिसेप्टर जो आहारातील संयुगांना प्रतिसाद देतो आणि जळजळ, चयापचय आणि ऊतकांच्या दुरुस्तीचे नियमन करण्यास मदत करतो. या जैविक प्रक्रियांचा कर्करोग, न्यूरोडीजनरेटिव्ह डिसऑर्डर आणि चयापचय आजार यासह वृद्धत्वाशी संबंधित रोगांशी जवळून संबंध आहे.

“तुम्ही जवळजवळ कोणत्याही ऊतींचे नुकसान केल्यास, NR4A1 ते नुकसान कमी करण्यासाठी प्रतिसाद देते,” सेफ म्हणाले. “तुम्ही ते रिसेप्टर काढून घेतल्यास, नुकसान अधिक वाईट होईल.”

टेक्सास A&M टीमला असे आढळून आले की कॉफीमधील अनेक नैसर्गिक संयुगे, विशेषतः पॉलिफेनॉल आणि कॅफीक ऍसिड, रिसेप्टरला बांधतात आणि त्याच्या क्रियाकलापांवर प्रभाव टाकतात. प्रयोगशाळेतील मॉडेल्समध्ये, या संयुगे सेल्युलर नुकसान कमी करतात आणि कर्करोगाच्या पेशींची वाढ कमी करतात.

महत्त्वाचे म्हणजे, जेव्हा संशोधकांनी पेशींमधून रिसेप्टर काढून टाकले तेव्हा कॉफीचे संरक्षणात्मक प्रभाव नाहीसे झाले.

निष्कर्ष असेही सूचित करतात की कॉफी दीर्घायुष्याशी संबंधित असल्याचे मुख्य कारण कॅफिन स्वतःच असू शकत नाही.

“कॅफीन रिसेप्टरला बांधते, परंतु आमच्या मॉडेलमध्ये ते फारसे काही करत नाही,” सेफ म्हणाले. “पॉलीहायड्रॉक्सी आणि पॉलीफेनोलिक संयुगे जास्त सक्रिय आहेत.”

मोठ्या लोकसंख्येच्या अभ्यासात नियमित आणि डिकॅफिनेटेड कॉफी या दोन्हींचा समान आरोग्य फायद्यांशी वारंवार संबंध का जोडला गेला आहे हे स्पष्ट होऊ शकते.

नवीन निष्कर्षांनी सादर केलेल्या संशोधनाला महत्त्व दिले आहे इस्तंबूलमध्ये लठ्ठपणावरील युरोपियन काँग्रेसजेथे नवारा विद्यापीठातील शास्त्रज्ञांनी अहवाल दिला की पॉलिफेनॉल समृद्ध आहार – कॉफी, फळे आणि चहामध्ये मुबलक संयुगे – अस्वास्थ्यकर सेल्युलर वृद्धत्व लक्षणीयरीत्या कमी करू शकतात.

स्पॅनिश अभ्यासाने 1,700 पेक्षा जास्त प्रौढांचे परीक्षण केले आणि टेलोमेरची लांबी मोजली, डीएनए स्ट्रँडच्या शेवटी संरक्षणात्मक टोप्या जे नैसर्गिकरित्या वयानुसार लहान होतात. लहान टेलोमेर हृदय व रक्तवाहिन्यासंबंधी रोग, टाइप 2 मधुमेह, विशिष्ट कर्करोग आणि अकाली मृत्यूशी संबंधित आहेत.

संशोधकांना असे आढळून आले की जे लोक सर्वाधिक प्रमाणात पॉलिफेनॉलचे सेवन करतात त्यांना कमीत कमी वापरणाऱ्यांच्या तुलनेत शॉर्ट टेलोमेरचा धोका 52% कमी असतो. मध्यम कॉफीचा वापर, दिवसातून एक कप पर्यंत, लहान टेलोमेरच्या 26% कमी जोखमीशी संबंधित होता.

प्रमुख संशोधक इसाबेला कुरी गुझमन यांनी सांगितले की, निष्कर्ष रोजच्या आहाराच्या सवयींचे महत्त्व अधिक दृढ करतात.

“आमचे निष्कर्ष एका व्यापक संदेशाकडे निर्देश करतात: फळे आणि कॉफी सारख्या खाद्यपदार्थांसह पॉलिफेनॉलने समृद्ध आहार, निरोगी सेल्युलर वृद्धत्वाला समर्थन देण्यासाठी कोडेचा एक भाग असू शकतो. हे एखाद्या 'वृद्धत्वविरोधी' अन्नाबद्दल नाही, तर कालांतराने दररोजच्या आहारातील निवडींच्या एकत्रित परिणामाबद्दल आहे,” असे गुझमन यांनी काँग्रेसच्या कोटमध्ये सांगितले.

वेगळे पुरावा 2024 मध्ये एजिंग रिसर्च रिव्ह्यूजमध्ये प्रकाशित झाल्याने दीर्घायुष्याला मदत करणारे पेय म्हणून कॉफीची प्रतिष्ठा आणखी मजबूत झाली. कॉफीवरील वैज्ञानिक माहिती संस्थेने समर्थित केलेल्या पुनरावलोकनात मानवी अभ्यासाचे दशकांचे विश्लेषण केले आणि असा निष्कर्ष काढला की नियमित कॉफीच्या सेवनाने सरासरी 1.8 वर्षे निरोगी आयुष्य वाढू शकते.

पुनरावलोकनामध्ये हृदय व रक्तवाहिन्यासंबंधी रोग, श्वासोच्छवासाचे आजार, संज्ञानात्मक घट आणि कमकुवतपणापासून संरक्षण करण्यासाठी कॉफीची संभाव्य भूमिका अधोरेखित केली गेली.

प्रमुख लेखक रॉड्रिगो कुन्हा यांनी नंतर एका विधानात म्हटले होते की कॉफीवरील पारंपारिक वैद्यकीय सल्ल्याचा पुनर्विचार करावा लागेल.

“आम्हाला माहित आहे की जगाची लोकसंख्या पूर्वीपेक्षा वेगाने वृद्ध होत आहे, म्हणूनच आहारातील हस्तक्षेपांचा शोध घेणे अधिक महत्वाचे आहे ज्यामुळे लोक केवळ दीर्घकाळ जगू शकत नाहीत तर निरोगी आयुष्य देखील घेऊ शकतात.”

ते पुढे म्हणाले: “पारंपारिक वैद्यकीय शिफारशींमध्ये काहीवेळा निरोगी वृद्धत्वात कॉफीच्या भूमिकेकडे दुर्लक्ष केले गेले आहे, परंतु नियमित सेवनाने समाजाला भेडसावणारे काही जुनाट आजार संभाव्यपणे कसे कमी करू शकतात याबद्दल एक मजबूत संशोधन आधार असल्याने, त्यांचे पुनर्मूल्यांकन करण्याची वेळ आली आहे.”

एक गोष्ट अधिकाधिक स्पष्ट होत आहे: कॉफीचा नम्र कप लोकांना जागृत राहण्यात मदत करण्यापेक्षा बरेच काही करत असेल.

यांच्या सहकार्याने ही कथा केली आहे प्रथम तपासाजे DataLEADS चे आरोग्य पत्रकारिता अनुलंब आहे