देशातील सर्वात मोठ्या औद्योगिक घराण्यांपैकी एक असलेल्या वेदांत समूहाबाबत एक अतिशय खळबळजनक आणि मोठी बातमी समोर येत आहे. केंद्रीय तपास एजन्सी अंमलबजावणी संचालनालय (ED) ने परकीय चलन व्यवस्थापन कायद्याचे (FEMA) कथित उल्लंघन केल्याप्रकरणी वेदांत समूहाविरुद्ध आतापर्यंतची सर्वात मोठी कारवाई सुरू केली आहे. सूत्रांकडून मिळालेल्या माहितीनुसार, तपास यंत्रणेच्या वेगवेगळ्या पथकांनी एकाच वेळी वेदांत ग्रुपशी संबंधित अनेक महत्त्वाच्या आणि व्हीआयपी ठिकाणांवर अचानक छापे टाकून शोधमोहीम सुरू केली आहे. अचानक झालेल्या या कारवाईनंतर कॉर्पोरेट जगतातच खळबळ उडाली आहे असे नाही तर शेअर बाजारातील गुंतवणूकदारांमध्येही चिंतेचे वातावरण पसरले आहे.
तपासाशी निगडित सूत्रांचे म्हणणे आहे की ईडीला काही काळापासून वेदांत समूहाच्या विदेशी आर्थिक व्यवहार आणि सीमापार निधी हस्तांतरणाबाबत काही संशयास्पद माहिती मिळत आहे. समूहाच्या काही विदेशी उपकंपन्यांमार्फत केलेल्या व्यवहारांमध्ये फेमाच्या कठोर नियमांकडे दुर्लक्ष करण्यात आल्याचा संशय एजन्सीला आहे. या संदर्भात, ठोस पुरावे गोळा करण्यासाठी ईडीच्या अधिकाऱ्यांनी प्रवर्तकांच्या समूहाची कार्यालये आणि परिसराची झडती घेतली आहे. छापेमारीत अनेक महत्त्वाचे डिजिटल दस्तऐवज, हार्डडिस्क आणि आर्थिक नोंदी जप्त करण्यात आल्या असून, परदेशी निधीचा नेमका कोणता मार्ग आणि वापर केला गेला याची सखोल तपासणी केली जात आहे.
अंमलबजावणी संचालनालयाची ही कारवाई अत्यंत गोपनीय आणि मोठ्या प्रमाणावर नियोजनबद्ध होती. वेदांत समूहाच्या मुख्य कार्यालयांवर आणि त्यांच्याशी संबंधित अधिकाऱ्यांच्या दिल्ली, मुंबई आणि देशातील इतर अनेक शहरांमध्ये एकाच वेळी छापे टाकण्यात आले. छाप्याचे गांभीर्य लक्षात घेऊन सर्व ठिकाणांबाहेर कडेकोट सुरक्षा व्यवस्था ठेवण्यात आली असून झडतीदरम्यान बाहेरील व्यक्तीला आत किंवा बाहेर जाण्यास मज्जाव करण्यात आला आहे. प्राथमिक तपासात अधिकाऱ्यांनी समूहाच्या उच्च व्यवस्थापनाशी आणि लेखा विभागातील काही वरिष्ठ कर्मचाऱ्यांकडे विदेशी गुंतवणूक आणि व्यवहारांच्या पद्धतींबाबत प्राथमिक चौकशीही केली आहे.
वेदांत ग्रुपवर ईडीच्या या मोठ्या कारवाईचा थेट परिणाम येत्या काही दिवसांत त्याच्या शेअर्स आणि बाजारातील प्रतिष्ठेवर दिसून येईल. बाजार तज्ञांचे असे मत आहे की कॉर्पोरेट प्रशासन आणि नियमांच्या उल्लंघनाशी संबंधित अशा तपासांमुळे गुंतवणूकदारांचा आत्मविश्वास कमकुवत होतो, ज्यामुळे परदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदार देखील सावध होतात. मात्र, या संपूर्ण कारवाई आणि आरोपांवर वेदांत ग्रुपकडून अद्याप कोणतेही अधिकृत वक्तव्य किंवा स्पष्टीकरण आलेले नाही. या शोधात तपास यंत्रणेला काय सापडते आणि या कायदेशीर आव्हानाला तोंड देण्यासाठी कंपनी कोणती पावले उचलते, याकडे आता बाजारातील तज्ज्ञ लक्ष ठेवून आहेत.
