कार, ​​बस, कॅब किंवा ट्रेनमध्ये प्रवास करताना महत्त्वाचे ईमेल वाचणे, सोशल मीडिया स्क्रोल करणे किंवा स्मार्टफोनवर व्हिडिओ पाहणे हे अनेकांसाठी दुःस्वप्न ठरते. स्क्रीनकडे पाहताच, काही मिनिटांतच अचानक चक्कर येणे, अस्वस्थता, घाम येणे आणि मळमळ होऊ लागते. कधीकधी परिस्थिती इतकी बिकट होते की लगेच उलट्या होऊ लागतात आणि संपूर्ण प्रवास अस्वस्थ होतो. सामान्य भाषेत याला 'मोशन सिकनेस' किंवा 'कार सिकनेस' असे म्हणतात. हे टाळण्यासाठी अनेकदा लोक प्रवासात फोन वापरणे बंद करतात किंवा औषधांचा अवलंब करतात. तथापि, आता आधुनिक स्मार्टफोन तंत्रज्ञानाने या शारीरिक समस्येवर एक अतिशय वैज्ञानिक आणि अचूक डिजिटल उपाय शोधला आहे, ज्याला 'मोशन क्यूज/व्हेइकल मोशन क्यूज' असे म्हणतात.

मोशन सिकनेस हा आजार नाही, तर तो आपल्या मेंदूला प्राप्त झालेल्या संवेदनात्मक संघर्षाचा परिणाम आहे. जेव्हा तुम्ही चालत्या वाहनात बसता, तेव्हा तुमच्या आतील कानाची वेस्टिब्युलर प्रणाली आणि शरीराच्या स्नायूंना जाणवते की तुम्ही वेगाने जात आहात.

याउलट, जेव्हा तुमची नजर फोनच्या स्थिर स्क्रीनवर स्थिर असते तेव्हा डोळे मेंदूला संदेश देतात की तुम्ही पूर्णपणे शांत आणि शांत बसला आहात. कानांतून मिळणारे 'मोशन'चे सिग्नल आणि डोळ्यांतून मिळणारे 'स्टॅसिस'चे सिग्नल यांच्यात मेंदू गोंधळून जातो. मेंदू या विसंगतीचा अर्थ न्यूरोटॉक्सिन किंवा विषारी प्रभाव म्हणून करतो, परिणामी उलट्या, मळमळ आणि डोकेदुखीची लक्षणे दिसतात.

हा न्यूरोलॉजिकल द्वंद्व दूर करण्यासाठी स्मार्टफोन कंपन्यांनी 'मोशन क्यूज' फीचर विकसित केले आहे. हे वैशिष्ट्य फोनचे अंगभूत सेन्सर वापरते (जसे की एक्सीलरोमीटर आणि जायरोस्कोप):

• स्क्रीनवर फ्लोटिंग ॲनिमेटेड डॉट्स: हे वैशिष्ट्य चालू होताच, स्क्रीनच्या कडांवर हलके, पारदर्शक छोटे ॲनिमेटेड डॉट्स (फ्लोटिंग डॉट्स) दिसू लागतात.

• वाहनाच्या हालचालीसह सिंक्रोनाइझेशन: जेव्हा कार उजवीकडे वळते तेव्हा हे ठिपके स्क्रीनवर डावीकडे सरकतात; गाडीला ब्रेक लागला की ठिपके पुढे सरकतात.

• मानसिक गोंधळाचा अंत: फोनचा मुख्य मजकूर वाचत असतानाही, डोळ्यांची परिधीय दृष्टी हे हलणारे ठिपके पाहते. यामुळे डोळे आणि कान दोन्ही सारखीच हालचाल जाणवते. मेंदूला मिळालेला सिग्नलचा संघर्ष लगेच संपतो आणि स्क्रीनवर वाचतानाही मळमळ किंवा चक्कर येत नाही.

Apple ने हे वैशिष्ट्य थेट iOS मधील सेटिंग्जमध्ये समाविष्ट केले आहे (iOS 18 आणि वरील अद्यतने):

• सर्व प्रथम आपला आयफोन सेटिंग्ज मध्ये प्रवेश केला.

• खाली स्क्रोल करा प्रवेशयोग्यता (ॲक्सेसिबिलिटी) पर्यायावर टॅप करा.

• 'व्हिजन' विभागांतर्गत गती (मोशन) पर्याय निवडा.

• येथे तू वाहन गती संकेत पर्याय दिसेल, त्यावर क्लिक करा.

• या 'चालू' ते करा, नाहीतर 'स्वयंचलित' निवडा. ऑटोमॅटिक निवडून, फोनच्या सेन्सर्सना तुम्ही चालत्या वाहनात असल्याचे समजताच हे वैशिष्ट्य आपोआप सक्रिय होईल आणि वाहन थांबताच ते बंद होईल.

• जर तुम्हाला ते तुमच्या मध्ये हवे असेल नियंत्रण केंद्र तुम्ही ते शॉर्टकट म्हणून देखील जोडू शकता जेणेकरून तुम्ही प्रवास सुरू करताच ते एकाच स्वाइपने सक्रिय केले जाऊ शकते.

गुगलने अँड्रॉइड यूजर्ससाठी अपडेट्सद्वारे 'मोशन क्यूज' फीचर उपलब्ध करून देण्यासही सुरुवात केली आहे. तुमच्या Android फोनच्या सेटिंग्जमध्ये ते थेट उपलब्ध नसल्यास, तुम्ही ते याप्रमाणे वापरू शकता:

• सिस्टम सेटिंग्जमधून तपासा: तुमच्या फोनचे सेटिंग्ज आत जा मग प्रवेशयोग्यता आत जात आहे डिस्प्ले आणि मोशन किंवा 'Motion Cues' शोधा आणि ते चालू करा.

• Google Play Store चा वापर: ज्या अँड्रॉइड स्मार्टफोनमध्ये ते अंगभूत नाही ते प्ले स्टोअर वरून अधिकृत आणि सुरक्षित साधने डाउनलोड करू शकतात KineStop (मोशन सिकनेस एड) ॲप. हे ॲप नेमक्या त्याच तंत्रज्ञानावर काम करते आणि स्क्रीनवर सेन्सरच्या आधारे ॲनिमेटेड क्षैतिज कृत्रिम रेषा किंवा ठिपके काढते, ज्यामुळे मोशन सिकनेसला त्वरित प्रतिबंध होतो.

फोनचे हे फीचर चालू करण्याव्यतिरिक्त, प्रवासादरम्यान काही मूलभूत सवयींची काळजी घेतल्याने प्रवास अधिक आनंददायी होतो:

• समोरील कार सीट निवडा: प्रवास करताना, नेहमी ड्रायव्हरच्या शेजारी बसण्याचा प्रयत्न करा, जिथून समोरचा रस्ता आणि क्षितीज स्पष्टपणे दिसतील.

• खिडकीच्या पडद्यातून ताजी हवा मिळवा: एसीच्या बंद हवेऐवजी काही वेळ खिडकी उघडून ताजी नैसर्गिक हवा घ्या.

• हलके अन्न आणि पेय: प्रवासाला निघण्यापूर्वी जास्त तेलकट, जड किंवा आंबट पदार्थ खाणे टाळा. पुदिन्याची गोळी, लिंबू किंवा आल्याचा तुकडा सोबत ठेवा.