“ดร.ตฤณห์ โพธิ์รักษา” จับโป๊ะ “เบิร์ด วันว่างๆ” ร้องไห้ปลอมขณะส่ง “เสือ ดุสิต” เข้าเรือนจำ ชี้จุดสังเกตพฤติกรรม ซัดแรงคนผิดซ้ำซากไม่สำนึก

ดร.ตฤณห์ โพธิ์รักษา นักอาชญาวิทยา และผู้เชี่ยวชาญด้านพฤติกรรมอาชญากร อาจารย์ประจำภาควิชาสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก วิเคราะห์พฤติกรรมของ “เบิร์ด วันว่างๆ” หลังปรากฏภาพร้องไห้ขณะไปให้กำลังใจ “เสือ ดุสิต” พร้อมกับ “เอ็ม ออนิว” ก่อนที่จะถูกส่งตัวเข้าเรือนจำ เมื่อวันที่ 26 ก.พ.ที่ผ่านมา โดยระบุว่า

ผ่านมาปีกว่าแล้ว ผมก็ยังจำสีหน้าบุคคลคนนี้ได้ดี วันที่ความสนุกส่วนตัวทำให้ผู้พิการทางสติปัญญาถึงขั้นเสียชีวิต แล้วผมต้องวิเคราะห์พฤติกรรมซึ่งมันไม่มีความสลดหรือรู้สึกผิดปรากฏเลย

วันนี้ได้เห็นอีกครั้ง ก็ยังคงมีทีท่าติดตลกไม่สำนึกเหมือนเคย ผมหวังว่าในฐานะอาสาสมัครราชทัณฑ์กิตติมศักดิ์ด้านวิชาการ จะสามารถผลักดันกระบวนการลงโทษ ให้ศักดิ์สิทธิ์และไม่ถูกดูถูก ได้เหมือนทุกวันนี้

คนทำผิดซ้ำซากไม่สำนึก ไม่สมควรได้รับโอกาส เกร็ดความรู้ที่จะให้ในวันนี้คือเรื่องการร้องไห้ปลอมๆ ซึ่งยังอ่อนหัดนัก ถ้าคิดจะมาตบตาผู้เชี่ยวชาญ และบรรดานักเรียนของผมที่เคยผ่านการฝึกมาแล้ว

Performative Cry (ร้องไห้เชิงสื่อสาร/เชิงแสดง) คือ การแสดงพฤติกรรมร้องไห้ที่มีลักษณะเป็น instrumental emotion display (การแสดงอารมณ์เพื่อจุดประสงค์บางอย่าง) มากกว่าการเกิดจาก genuine affective distress (ความทุกข์ทางอารมณ์ที่แท้จริง)

โดยในเชิงพฤติกรรมศาสตร์มักพบรูปแบบกล้ามเนื้อใบหน้าแบบ exaggerated eye squeeze (AU6/7 เด่นผิดปกติ) ร่วมกับ horizontal mouth stretch (AU20) มากกว่ารูปแบบ inner brow raise (AU1) ที่เป็นสัญญาณของความเศร้าลึก (sadness marker) และมักขาดองค์ประกอบทางสรีรวิทยา เช่น tear overflow (น้ำตาไหลจริง), lip tremor (ริมฝีปากสั่น), และ recovery lag (ระยะเวลาฟื้นตัวของอารมณ์หลังหยุดร้อง) ที่พบใน emotional flooding จริง

นอกจากนี้ยังมีลักษณะของ rapid state shift คือสามารถหยุดการร้องได้ทันทีเมื่อมี stimulus ภายนอกมากระทบ ซึ่งบ่งชี้ระดับ cognitive control override สูง

กล่าวโดยสรุป การวิเคราะห์ความแท้จริงของการร้องไห้ต้องพิจารณาร่วมกันระหว่าง muscle configuration (รูปแบบกล้ามเนื้อ), autonomic arousal (การกระตุ้นระบบประสาทอัตโนมัติ), temporal consistency (ความต่อเนื่องของอารมณ์ตามเวลา) และ contextual congruence (ความสอดคล้องกับบริบท)

ทั้งนี้สามารถชมคลิป “เบิร์ด วันว่างๆ” ขณะไปส่ง “เสือ ดุสิต” ได้ที่นี่