न्यूज इंडिया लाइव्ह, डिजिटल डेस्क: तापमानात वाढ होत असल्याने स्वयंपाकघरात ठेवलेल्या वस्तू खराब होण्याची भीतीही वाढली आहे. उन्हाळ्यात गृहिणींसमोर दूध सुरक्षित ठेवणे हे सर्वात मोठे आव्हान असते. अनेक वेळा फ्रीजमध्ये ठेवल्यानंतरही किंवा वीजपुरवठा खंडित झाल्यामुळे मौल्यवान दुधाचे दही वाहून जाते, त्यामुळे आर्थिक नुकसान तर होतेच पण चहा-कॉफीचा आनंदही बिघडतो. तुम्हीही या समस्येने त्रस्त असाल तर घाबरू नका. आमच्या वडिलधाऱ्यांनी प्रयत्न केलेले काही 'किचन हॅक्स' आहेत, ज्याचा अवलंब करून तुम्ही कडक उन्हातही दूध जास्त काळ ताजे ठेवू शकता. चला जाणून घेऊया दुधाला दही होण्यापासून रोखण्यासाठी 5 खात्रीशीर मार्ग.
दुधाला दही होण्यापासून रोखण्याचा सर्वात जुना आणि प्रभावी मार्ग म्हणजे बेकिंग सोडा (गोड सोडा). उष्णतेमुळे दूध खराब होण्याची भीती वाटत असेल, तर दूध उकळताना त्यात चिमूटभर बेकिंग सोडा टाका. हे दुधाची आम्लता संतुलित करते आणि दही होण्यापासून प्रतिबंधित करते. लक्षात ठेवा, सोडा अगदी कमी प्रमाणात घाला म्हणजे दुधाची चव बदलणार नाही.
उन्हाळ्यात फक्त एकदा दूध उकळून ते सोडणे पुरेसे नाही. तज्ञांच्या मते, दूध दर 5 ते 6 तासांनी एकदा चांगले उकळले पाहिजे. उकळल्याने दुधात वाढणारे जीवाणू नष्ट होतात. दूध उकळल्यावर लगेच झाकून ठेवण्याऐवजी जाळीच्या झाकणाने झाकून ठेवा म्हणजे वाफ निघून दूध लवकर थंड होईल.
तुमच्या घरात फ्रीज नसेल किंवा दिवे गेले असतील तर एक मोठे भांडे घ्या आणि त्यात थंड पाणी भरा. आता त्या थंड पाण्याच्या मध्यभागी दुधाचे भांडे ठेवा. पाण्याच्या थंडपणामुळे दुधाचे तापमान वाढू देणार नाही आणि ते बराच काळ ठीक राहील. भांड्यातील पाणी वेळोवेळी बदलत राहा जेणेकरून ते थंड राहील.
वेलची केवळ दुधाची चवच वाढवत नाही तर त्यामध्ये असलेले नैसर्गिक घटक दुधाला लवकर खराब होण्यापासून वाचवतात. दूध उकळताना त्यात १-२ हिरवी वेलची कुस्करून टाका. यामुळे दूध ताजे राहते आणि दही लवकर होत नाही. ही पद्धत विशेषत: ज्या भागात जास्त उष्णता आहे त्यांच्यासाठी सर्वोत्तम आहे.
अनेकदा दूध दही होण्याचे कारण उष्णता नसून भांड्याची घाण असते. दूध उकळण्यासाठी नेहमी पूर्णपणे कोरडे व स्वच्छ भांडे वापरावे. भांड्यात जुन्या दुधात थोडासा आंबटपणा किंवा मलई असल्यास नवीन दूध लगेच दही होते. दूध घालण्यापूर्वी भांडे एकदा थंड पाण्याने स्वच्छ धुवावे.