Strait Of Hormuz : अमेरिका आणि इराण यांच्यात युद्ध संपवण्यासाठी गेल्या अनेक दिवसांपासून चर्चा सुरू आहे. या दोन्ही दशांत समेट घडवून आणण्यासाठी पाकिस्तान मध्यस्थाची भूमिका पार पडत आहे. लवकरच दोन्ही देशांत युद्धबंदीचा करार होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. तसा दावा अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी व्यक्त केला आहे. हे युद्ध संपल्यानंतर लवकरच इराण होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली करणार आहे. करारानंतर साधारण तीस दिवसांत परिस्थिती पूर्ववत करण्यात येईल असे सांगितले जाते. दरम्यान, हा करार अस्तित्त्वात येण्याआधीच इराणने जगाला एक मोठी खुशखबर दिली आहे. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीबाबत इराणने ही माहिती दिली आहे.
इराणच्या परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते इस्माईल बाघेई यांनी होर्मुझच्या सामुद्रधुनीविषयी माहिती दिली आहे. त्यांनी 25 मे रोजी एक पत्रकार परिषद घेतली आहे. या पत्रकार परिषदेत त्यांनी होर्मुझच्या सामुद्रधुनीवरील व्यवस्थापनाबाबत माहिती दिली आहे. या सामुद्रधुनीचे व्यवस्थापन करण्याचा अधिकार हा किनारपट्टीवरील देशांकडे आहे. इराण होर्मुझच्या सामुद्रधुनीवर टोल वसूल करणार नाही. परंतु या सामुद्रधुनीत ज्या सेवा दिल्या जातील, त्या बदल्यात आम्ही सेवाशुल्क घेऊ असे बाघेई यांनी सांगितले.
याआधी इराणने एक प्राधिकरण स्थापन करून व्यापारी जहाजांकडून टोल वसूल केला जाईल, अशी घोषणा केली होती. परंतु आता हा टोल आम्ही वसूल करणार नाही,असे बाघेई यांनी सांगितले आहे. आम्ही देत असलेल्या सेवांच्या बदल्यात काही शुल्क आकारले जाईल. हा टोल नसेल. या शुल्काला टोल म्हणणे चुकीचे आहे. इराम आणि ओमान यावेळी एक नवा मसुदा तयार करत आहोत. या कराराअंतर्गत होर्मुझची सामुद्रधुनी, ओमाचे आखात, पर्शियन आखात या भागातील पर्यावरणाची सुरक्षा करण्यासाठी वेगवेगळ्या सेवा दिल्या जातील. त्यासाठी पर्यावरण कर वसूल करणे गरजेचे आहे. याबाबत आम्ही ओमानसोबत लवकरच एक करार करू, असेही त्यांनी सांगितले.
दरम्यान, आता इराणने आम्ही टोल वसूल करणार नाही, असे सांगितल्याने व्यापारी जहाजांना फायदा होणार आहे. त्यामुळे भविष्यात नेमके काय होणार हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
