कडक उन्हाळा सुरू होताच बाजारात अचानक एअर कंडिशनरची (एसी) मागणी वाढू लागते. जर तुम्ही या सीझनमध्ये तुमच्या घरासाठी नवीन एसी खरेदी करण्याचा विचार करत असाल, तर शोरूम सेल्समन तुम्हाला एसीसोबत वेगळे व्होल्टेज स्टॅबिलायझर घेण्याचा सल्ला नक्कीच देतात.
अशा स्थितीत मनात प्रश्न येणं साहजिक आहे की, आजच्या कंपन्या बहुतांश प्रगत इन्व्हर्टर एसीमध्ये 'बिल्ट-इन व्होल्टेज प्रोटेक्शन' (इन-बिल्ट स्टॅबिलायझर) सुविधा आधीच देत असताना, मग वेगळे पैसे खर्च करून स्टॅबिलायझर का घ्यायचे? हा गोंधळ अगदी सोप्या आणि व्यावहारिक भाषेत दूर करूया.
तांत्रिकदृष्ट्या बोलायचे झाले तर, पूर्वीच्या काळातील जुन्या स्प्लिट किंवा विंडो एसीच्या तुलनेत आजचे प्रगत इन्व्हर्टर एसी खूप अपग्रेड केले गेले आहेत. यामध्ये स्मार्ट तंत्रज्ञान आहे जे आपोआप व्होल्टेज चढउतार हाताळते.
बाजारात येणारे बहुतेक नवीन आणि चांगल्या ब्रँडचे एसी व्होल्टेज श्रेणी 160V ते 290V पर्यंत कोणत्याही बाह्य समर्थनाशिवाय अगदी सहजपणे सहन केले जाऊ शकते. याचा सरळ अर्थ असा की जर तुम्ही एखाद्या शहरात किंवा पॉश भागात राहत असाल जिथे वीज पुरवठा पूर्णपणे स्थिर आहे, तर स्वतंत्रपणे जड स्टॅबिलायझर टांगण्याची गरज नाही.
खालील तक्त्यावरून तुमच्या घराच्या आणि क्षेत्राच्या विजेनुसार कोणता पर्याय चांगला असेल ते तुम्ही सहज समजू शकता.
जरी कंपन्या अंगभूत स्टॅबिलायझर असल्याचा दावा करतात, तरीही हे संरक्षण केवळ एका मर्यादेपर्यंत कार्य करते. हे पूर्णपणे तुमच्या क्षेत्रातील विजेच्या वास्तविकतेवर अवलंबून आहे.
तुमच्या परिसरात वारंवार वीज खंडित होत असल्यास, ट्रान्सफॉर्मर ओव्हरलोड होत असल्यास किंवा व्होल्टेज अनेकदा 160V च्या खाली येत असल्यास, बाह्य स्टॅबिलायझर स्थापित करणे हा सर्वात शहाणपणाचा निर्णय असेल. जेव्हा मोठा किंवा धोकादायक पॉवर सर्ज होतो, तेव्हा स्टॅबिलायझर स्वतःच खराब होतो परंतु ते तुमच्या एसीच्या सर्वात महागड्या भागाचे – कॉम्प्रेसर आणि त्यातील पीसीबी (सर्किट बोर्ड) जळण्यापासून पूर्णपणे संरक्षण करते. स्टॅबिलायझरशिवाय, पीसीबी जळल्यास दुरुस्तीचा खर्च हजारो रुपयांमध्ये जाऊ शकतो.
एक छोटी गोष्ट ज्याकडे बहुतेक लोक दुर्लक्ष करतात ते म्हणजे स्टॅबिलायझरचा स्वतःचा वीज वापर.
जेव्हा तुम्ही बाह्य स्टॅबिलायझर जोडता तेव्हा ते जवळजवळ असते 10 ते 20 वॅट्स वीज स्वतःच वापरतो. हे अगदी लहान वाटू शकते, परंतु यामुळे तुमचे वार्षिक वीज बिल जवळपास रु.ने कमी होऊ शकते. 150 ते 300 रुपये अतिरिक्त खर्च जोडले जाते. याउलट तुम्ही फक्त इन्व्हर्टर एसी थेट चालवल्यास हा अनावश्यक खर्च पूर्णपणे वाचतो.
सोप्या भाषेत सांगायचे तर, स्टॅबिलायझर खरेदी करणे तुमच्या गरजेपेक्षा तुमच्या क्षेत्रातील पॉवर सिस्टमवर अवलंबून असते. तुमच्या घरातील व्होल्टेज पूर्णपणे योग्य आणि स्थिर राहिल्यास, स्टॅबिलायझरशिवाय इन्व्हर्टर एसी चालवा आणि पैसे वाचवा. पण जर तुमच्या भागात वीज विश्वसनीय नसेल आणि व्होल्टेजमध्ये अनेकदा चढ-उतार होत असतील, तर चांगला स्टॅबिलायझर मिळणे ही एसीच्या दीर्घ आयुष्यासाठी मोठी गुंतवणूक ठरेल.
