मागच्या आठवड्यात अफगाणिस्तान आणि रशियामध्ये लष्करी करार झाला होता. दोन्ही देशांमध्ये नेमका काय करार झाला, ते आता समोर आलं आहे. रशियाचे विशेष दूत जमीर काबुलोव यांच्यानुसार मॉस्को तालिबानला सध्या कुठलही नवीन शस्त्र देणार नाही. पण तालिबानकडे सोवियत काळापासून असलेल्या शस्त्रांची देखभाल, दुरुस्ती करुन देणार आहे. जमीर काबुलोव हे अफगाणिस्तानसाठी नियुक्त करण्यात आलेले रशियाचे विशेष दूत आहेत. शस्त्रांच्या दुरुस्तीमुळे अफगाणिस्तान तालिबानची स्थिती अधिक बळकट होईल. निश्चितच पाकिस्तानसाठी ही चांगली बातमी नाहीय. कारण मागच्या काही महिन्यात दोन्ही देशांमध्ये अनेकदा सशस्त्र सैन्य संघर्ष झाला आहे. दोन्ही देशांनी परस्परांवर जोरदार हल्ले केले आहेत. अशावेळी तालिबानकडे चांगल्या दर्जाची शस्त्र असतील, तर पाकिस्तानच नुकसान निश्चित आहे. 30 मे रोजी रशियाची राजधानी मॉस्कोमध्ये दोन्ही देशांमध्ये हा करार झाला.

“येणाऱ्या काळात तालिबानला नवीन शस्त्रास्त्र सुद्धा मिळू शकतात. पण सध्या फक्त जुनी शस्त्र वापरात आणण्यासाठी मदत करणार आहोत” असं काबुलोव यांनी पत्रकारांना सांगितल्याचं अफगाणिस्तान इंटरनॅशनलने वृत्त दिलं आहे. 1990 च्या आधी अफगाणिस्तानात तालिबान आणि रशियामध्ये लढाई झालेली. 1979 साली तालिबानने तत्कालिन सरकार आणि रशिया विरुद्ध लढाई सुरु केली. 1989 साली रशियाने अफगाणिस्तान सोडण्याचा निर्णय घेतला. त्यानंतर तत्कालिन अफगाणिस्तान सरकारकडे असलेली रशियन शस्त्र नंतर तालिबानच्या ताब्यात गेली.2001 साली अमेरिकेने तालिबानवर हल्ला केला. रशियाशी लढताना अमेरिकेने तालिबानला अनेक शस्त्र दिली. सोवियत काळातील शस्त्र सुद्ध त्यांच्याकडे उरली आहेत. 2021 साली अमेरिकेने अफगाणिस्तानातून काढता पाय घेतल्यानंतर पुन्हा ती शस्त्र तालिबानला मिळाली.

तालिबानकडे सध्या कुठली शस्त्र आहेत?

अफगाणिस्तानकडे सध्या अनेक T-55 आणि T-62 रणगाडे आहेत. BMP-1 आणि BMP-2 चिलखती वाहनं (APC/IFV) तसच Mi-17 आणि Mi-24 हेलिकॉप्टर आहेत. तालिबानकडे मोठ्या प्रमाणात PKM मशीन गन्स सुद्धा आहेत अशी माहिती जमीर काबुलोव यांनी दिली. रणगाड्यांशिवाय तालिबानकडे सोवियत काळातील तोफा, खांद्यावरुन डागता येणारी मिसाइल्स आणि जुनी एअर डिफेन्स सिस्टिमही आहे. देखभाल आणि दुरुस्ती अभावी ही शस्त्र सध्या वापरण्यायोग्य स्थितीमध्ये नाहीत.

तालिबान आपली संरक्षण क्षमता मजबूत करण्यावर भर देत आहे. रशियावरुन परतल्यानंतर काबूलमध्ये पत्रकारांशी बोलताना तालिबानचे संरक्षण मंत्री म्हणाले की, “कुठल्याही देशाने अफगाणिस्तानवर हल्ला करण्याची हिम्मत करु नये अशी व्यवस्था आम्हाला बनवायची आहे”