मानसिक आरोग्य समस्या म्हणून तणाव अनेकदा नाकारला जातो – अशी गोष्ट जी फक्त तुमची मनःस्थिती, भावना किंवा मन:स्थितीवर परिणाम करते. परंतु तज्ञ चेतावणी देतात की त्याचे परिणाम खूप खोलवर जातात. जेव्हा तणाव तीव्र होतो, तेव्हा तो शांतपणे शरीरातील अनेक महत्त्वपूर्ण प्रक्रियांमध्ये बदल करू शकतो, अनेकदा कोणतीही स्पष्ट लक्षणे दिसण्यापूर्वी. जेव्हा आरोग्याच्या गुंतागुंत निर्माण होऊ लागतात तेव्हाच बर्याच लोकांना दीर्घकाळापर्यंत तणावाची खरी किंमत कळते.
डॉ कुणाल सूद, एक ऍनेस्थेसियोलॉजिस्ट आणि इंटरव्हेंशनल पेन मेडिसिन फिजिशियन, तणावाचे गंभीर शारीरिक परिणाम मोडीत काढत आहेत ज्याकडे बरेच लोक दुर्लक्ष करतात. 13 जून रोजी सामायिक केलेल्या Instagram व्हिडिओमध्ये, चिकित्सक स्पष्ट करतात की दीर्घकालीन तणाव केवळ मानसिक आरोग्यावर कसा परिणाम करत नाही – ते काही लोकांमध्ये स्वयंप्रतिकार रोगांसाठी ट्रिगर म्हणून देखील कार्य करू शकते.
डॉ सूद यांच्या मते, मानवी शरीराची रचना अल्पकालीन तणावाचा सामना करण्यासाठी केली गेली आहे, परंतु जेव्हा तणाव दीर्घकाळ आणि सततचा बनतो, तेव्हा ते तुमच्या आरोग्यावर गंभीर परिणाम करू शकते. अनेक लोक तणावाला केवळ तात्पुरते मानसशास्त्रीय आव्हान म्हणून पाहतात, पण ते अनेकदा त्याच्या दूरगामी शारीरिक परिणामांकडे दुर्लक्ष करतात. चिकित्सक स्पष्ट करतात की दीर्घकाळापर्यंत किंवा तीव्र ताणामुळे कॉर्टिसोलची पातळी वाढू शकते, तीव्र जळजळ होऊ शकते आणि रोगप्रतिकारक सिग्नलिंग मार्ग बदलू शकतात, ज्यामुळे एखाद्या व्यक्तीची स्वयंप्रतिकार रोगांची संवेदनशीलता वाढू शकते.
ते नोंदवतात, “लोकांना काय दिसत नाही की तणाव तुमच्या शरीरात काय करत असेल. अल्पकालीन ताण म्हणजे शरीर हाताळण्यासाठी तयार केलेले असते. परंतु जेव्हा ताण तीव्र किंवा दीर्घकाळ टिकतो तेव्हा रोगप्रतिकारक शक्ती वेगळ्या पद्धतीने वागू शकते. कालांतराने, तणाव संप्रेरक, जळजळ आणि रोगप्रतिकारक सिग्नलिंगमधील बदल हे सर्व आधीच ऑटोम्युनर असलेल्या लोकांसाठी थ्रेशोल्ड कमी करू शकतात.”
डॉ सूद अधोरेखित करतात की अनेक अभ्यासांमध्ये असे आढळून आले आहे की ज्या लोकांना जीवनात मोठे ताण किंवा आघात-संबंधित विकारांचा अनुभव येतो त्यांना नंतरच्या आयुष्यात स्वयंप्रतिकार स्थिती विकसित होण्याचा धोका जास्त असतो. तथापि, तो सावध करतो की याचा अर्थ असा नाही की तणाव हे या रोगांचे एकमेव किंवा थेट कारण आहे. त्याऐवजी, जळजळ वाढवून आणि रोगप्रतिकारक प्रतिक्रिया बदलून तणाव ट्रिगर किंवा ॲम्प्लीफायर म्हणून कार्य करू शकतो, संभाव्यत: जैविक वातावरण तयार करतो ज्यामुळे काही व्यक्तींना स्वयंप्रतिकार विकार होण्याची शक्यता असते.
ते स्पष्ट करतात, “खरं तर, मोठ्या अभ्यासात असे आढळून आले आहे की ज्या लोकांना जीवनातील मुख्य ताणतणाव किंवा आघात-संबंधित विकारांचा अनुभव येतो त्यांना नंतरच्या काळात स्वयंप्रतिकार स्थिती विकसित होण्याचा धोका जास्त असतो. याचा अर्थ केवळ तणावामुळेच स्वयंप्रतिकार रोग होतो असे नाही, परंतु ते एक ट्रिगर म्हणून काम करू शकते, जळजळ वाढवू शकते आणि अंतर्निहित पूर्वस्थिती निर्माण करू शकते. त्यामुळे 'मानसिक आरोग्याविषयी' ताणतणावांचा सामना करण्याची अधिक शक्यता असते. तुमचे शारीरिक आरोग्य, रोगप्रतिकारक शक्ती आणि दीर्घकालीन कल्याण.”
वाचकांसाठी टीप: हा लेख केवळ माहितीच्या उद्देशाने आहे आणि व्यावसायिक वैद्यकीय सल्ल्याचा पर्याय नाही. हे सोशल मीडियावरून वापरकर्त्याने व्युत्पन्न केलेल्या सामग्रीवर आधारित आहे. ..com ने दाव्यांची स्वतंत्रपणे पडताळणी केलेली नाही आणि त्यांना दुजोरा देत नाही.
