जगप्रसिद्ध कंपनी ऍपल आहे यंदाच्यावर्षी 25 जून पासून जागतिक बाजारपेठांमध्ये आपल्या MacBooks, iPads आणि निवडक अॅक्सेसरीजच्या किमती वाढवल्या आहेत. कृत्रिम बुद्धिमत्तेच्या (AI) वाढत्या मागणीमुळे मेमरी चिपच्या किमतींमध्ये तीव्र वाढ झाली आहे. यासंदर्भात जरी किंमती सुधारणा जागतिक स्तरावर लागू करण्यात आल्या असल्या तरी, प्रदेशानुसार किंमतीत लक्षणीयरीत्या बदल पाहायला मिळालं. त्यात, भारताने अनेक फ्लॅगशिप उत्पादनांवर सर्वाधिक टक्केवारी वाढ नोंदवली आहे. कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) डेटा सेंटर गुंतवणुकीमुळे उच्च-कार्यक्षमता असलेल्या मेमरी चिप्सची मागणी वाढत असताना, मेमरीच्या किमतींमध्ये तीव्र वाढ झाल्याने DRAM किमतींमध्ये जागतिक वाढ होत आहे.
AI मेमरी बूममुळे किंमत वाढ उद्योगाच्या अंदाजानुसार, 2026 च्या पहिल्या तिमाहीत DRAM किमती 98 टक्क्यांपर्यंत वाढल्या आणि चालू तिमाहीत आणखी 58 टक्क्यांपासून 63 टक्क्यांपर्यंत वाढण्याचा अंदाज आहे. याबाबत Apple ने माहिती देताना म्हटले की, वस्तूंच्या किंमती वाढण्यापूर्वी अनेक महिने वाढत्या घटकांच्या किंमतींचा भार कंपनीने सहन केला होता. सध्या ही वाढ MacBooks, iPads आणि Mac अॅक्सेसरीजवर होत आहे, तर iPhone च्या किमतीत कुठलाही बदल होणार नाही .
MacBook Air : भारतात सर्वाधिक किंमत वाढ झाली ती MacBook Air M5 (13-इंच) मध्ये, प्रमुख आशियाई बाजारपेठांमध्ये या वस्तूची सर्वाधिक वाढ नोंदवली. भारतातील 25 टक्के वाढीचा हा दर अमेरिका, हाँगकाँग आणि सिंगापूरपेक्षा खूप जास्त आहे.
मॅकबुक प्रो: भारतातील वाढ अमेरिकेपेक्षा दुप्पट असून मॅकबुक प्रो सिरीजमध्ये किंमतीतील फरक अधिक स्पष्ट होत आहे. भारताचा रु 70,000 ची वाढ USD 840 च्या बरोबर आहे. जो अमेरिकेत दिसणाऱ्या 300 डॉलरच्या वाढीपेक्षा जवळपास तीन पट अधिक ही वाढ आहे.
iPad किंमतींमध्ये देखील मोठी वाढ झाली असून Apple च्या टॅबलेट पोर्टफोलिओमध्ये देखील याच प्रकारची वाढ दिसून येते. iPad Air, iPad Pro Apple TV मध्ये सर्वाधिक वाढ आहे. तुलनेत घेतलेल्या सर्व उत्पादनांमध्ये, भारतात Apple TV मध्ये सर्वाधिक वाढ नोंदवली गेली आहे.
आशियाई बाजारात भारत Apple च्या सर्वात महागड्या बाजारांपैकी एक आहे. कारण MacBooks आणि iPads अजूनही येथे आयात केले जातात. आयात केलेल्या Apple उपकरणांवर 15 टक्के आयात शुल्क आणि 3 टक्के GST लागू होतो, ज्यामुळे किरकोळ किंमती लक्षणीयरीत्या वाढतात. तुलनेत, हाँगकाँग इलेक्ट्रॉनिक्सवर कोणतेही आयात शुल्क लावत नाही, सिंगापूर 9 टक्के GST लावते, तर अमेरिकेत राज्य-स्तरीय विक्री करांपूर्वी सामान्यतः किंमती दर्शवल्या जातात. परिणामी, एकसारख्या जागतिक किंमत सुधारणातही भारतीय ग्राहकांना मोठ्या दरवाढीचा फटका सहन करावा लागतो.
जरी Apple ने टाटा इलेक्ट्रॉनिक्सच्या माध्यमातून भारतात iPhone उत्पादनाचा विस्तार केला असला तरी, Macs आणि iPads चे स्थानिक उत्पादन मर्यादित राहिले आहे, ज्यामुळे आयात-संबंधित खर्चात अर्थपूर्ण कपात होण्यास प्रतिबंध येत आहे. तंत्रज्ञान स्टॉक्सवर परिणाम मेमरीच्या किंमतींमध्ये तीव्र वाढ झाल्यामुळे आशियातील तंत्रज्ञान स्टॉक्सवर देखील परिणाम झाला. सेमीकंडक्टर उत्पादक, विशेषत: मेमरी चिप उत्पादक, विक्रीच्या दबावाखाली आले असून गुंतवणूकदारांनी जागतिक इलेक्ट्रॉनिक्स मागणी आणि कॉर्पोरेट नफा यावर DRAM खर्चाच्या वाढीचा परिणाम तपासला आहे.
निष्कर्ष : Apple च्या नवीनतम किंमतींमुळे आशियातील उत्पादनांच्या किंमतींतील वाढती असमानता अधोरेखित होते. एआय-आधारित मेमरीच्या अपुऱ्या पुरवठ्यामुळे जगभरातील ग्राहक अधिक पैसे देत असताना, भारतीय खरेदीदारांनी बहुतेक MacBook आणि iPad मॉडेल्समध्ये सर्वाधिक दरवाढ अनुभवली आहे. स्थानिक उत्पादन स्मार्टफोन्सच्या पलीकडे Macs आणि iPads मध्ये विस्तार होईपर्यंत, भारत Apple च्या आशियातील सर्वात महागड्या बाजारपेठांपैकी एक राहण्याची शक्यता आहे.
अस्वीकरण: हा लेख केवळ माहितीच्या उद्देशाने आहे आणि गुंतवणूक सल्ला नाही.
