नवी दिल्ली: सेरेब्रल (मेंदू) मलेरियामुळे झारखंडच्या पूर्व सिंहभूम जिल्ह्यातील पोटका ब्लॉकमध्ये गेल्या ४८ तासांत किमान तीन मुलांचा मृत्यू झाला आहे, असे अधिकाऱ्यांनी रविवारी सांगितले. यामुळे या प्रदेशात गंभीर आरोग्य संकट निर्माण झाले आहे आणि अधिकाऱ्यांना मोठ्या प्रमाणावर सर्वेक्षण सुरू करण्यास प्रवृत्त केले आहे.

बाधित गावांमधून अजूनही ताजी प्रकरणे समोर येत आहेत, तर 20 हून अधिक रुग्णांना – त्यापैकी बरीच मुले – जमशेदपूरच्या महात्मा गांधी मेमोरियल (MGM) वैद्यकीय महाविद्यालय आणि रुग्णालयात दाखल करण्यात आले आहेत. त्यापैकी अनेकांची प्रकृती चिंताजनक असल्याचे सांगण्यात येत आहे.

प्रादुर्भावाची तीव्रता लक्षात घेता, आरोग्य विभागाने पोटका येथील नऊ गावांमध्ये पाळत ठेवणे, मोठ्या प्रमाणात तपासणी आणि वैद्यकीय हस्तक्षेप वाढविला आहे. जिल्हा निरिक्षण अधिकारी डॉ असद यांनी सांगितले की, पावसाळा सुरू होताच या गावांमध्ये मलेरिया आणि सेरेब्रल मलेरियाच्या रुग्णांमध्ये अनपेक्षित वाढ झाली आहे.

त्यांनी मुलांमधील मृत्यूची पुष्टी देखील केली. पीएम श्री कस्तुरबा गांधी निवासी शाळेतील इयत्ता सातवीचा विद्यार्थी लख्खी सरदार अशी मृतांची नावे आहेत; दौडरोडिया गावातील राहुल सरदार (8); आणि कंदार गावातील सुबोला सरदार (८).

दरम्यान, सुबोला यांची एक वर्षांची बहीण खुशबू सरदार हिलाही संसर्ग झाला आहे आणि सध्या ती एमजीएम रुग्णालयातील बालरोग अतिदक्षता विभागात (PICU) व्हेंटिलेटर सपोर्टवर आहे. गहन तपासणी मोहिमेदरम्यान, 14 हून अधिक नवीन प्रकरणे आढळून आली आहेत, ज्यात कस्तुरबा गांधी शाळेतील तीन विद्यार्थी आणि साबर आदिवासी समुदायातील नऊ महिन्यांच्या अर्भकाचा समावेश आहे.

आरोग्य पथकांनी विशेष वैद्यकीय शिबिरांच्या माध्यमातून बाधित भागातील 600 हून अधिक रहिवाशांची तपासणी केली आहे. या संकटाच्या काळात लख्खी सरदार यांच्या उपचारात निष्काळजीपणा केल्याच्या आरोपानंतर प्रशासनाने पोटका येथील खासगी दवाखाना सील केला आहे.

सेरेब्रल मलेरियाची स्पष्ट लक्षणे असूनही, योग्य उपचार केले गेले नाहीत, असे तपासात समोर आले आहे. तसेच क्लिनिक ऑपरेटरला कारणे दाखवा नोटीस बजावण्यात आली आहे.

आरोग्य विभागाच्या एका उच्चस्तरीय पथकाने पोटका सामुदायिक आरोग्य केंद्राची पाहणी केली आणि अपुऱ्या साधनांबाबत चिंता व्यक्त केली. अतिरिक्त फवारणी पंप, जलद निदान चाचणी (आरडीटी) किट आणि जीवनरक्षक औषधांची तात्काळ उपलब्धता सुनिश्चित करण्यासाठी सूचना जारी केल्या आहेत.

विभागाने प्रभावित क्षेत्रांमध्ये सामूहिक ताप सर्वेक्षण, घरोघरी जाऊन तपासणी आणि डासांमुळे होणारे रोग नियंत्रण उपाय सुरू केले आहेत. वैद्यकीय अधिकाऱ्यांनी रहिवाशांना उच्च ताप, थंडी वाजून येणे, डोकेदुखी, उलट्या, बेशुद्धी किंवा फेफरे यासारख्या लक्षणांकडे दुर्लक्ष करू नये आणि त्वरित वैद्यकीय मदत घेण्याचे आवाहन केले आहे.

आरोग्य अधिकाऱ्यांनी लोकांना नियमितपणे मच्छरदाणी वापरण्याचा सल्ला दिला आहे, पूर्ण बाह्यांचे कपडे घालावेत आणि ते राहत असलेल्या ठिकाणी पाणी साचू नये.

-IANS