आंबा हे उन्हाळ्यातील सर्वांचे आवडते फळ आहे. मधुमेही रुग्णांना अनेकदा मर्यादित प्रमाणात आंबा खाण्याचा सल्ला दिला जातो, परंतु तुम्हाला माहिती आहे का की जास्त प्रमाणात आंबा खाणे हृदयाच्या रुग्णांसाठीही धोकादायक ठरू शकते?
एम्स (AIIMS) चे माजी सल्लागार आणि शॉल हार्ट सेंटरचे संस्थापक आणि संचालक डॉ बिमल छाजेर यांनी डॉ त्यानुसार, आंब्यामध्ये फ्रक्टोज (नैसर्गिक साखर) आणि कार्बोहायड्रेट्स भरपूर असतात. जास्त प्रमाणात सेवन केल्यास-विशेषत: रस, स्मूदी किंवा ज्यूसच्या रूपात-त्यामुळे रक्तातील साखर आणि ट्रायग्लिसराइड्सची पातळी झपाट्याने वाढू शकते, जे हृदयविकाराचे प्रमुख कारण आहेत.
आंबा मर्यादित प्रमाणात खाल्ल्यास हृदय आणि आरोग्य दोन्हीसाठी खूप फायदेशीर आहे:
व्हिटॅमिन सी आणि ए: रोगप्रतिकार शक्ती मजबूत करते आणि रक्तवाहिन्या निरोगी ठेवते.
पोटॅशियम: रक्तदाब नियंत्रित ठेवण्यास आणि द्रव संतुलन राखण्यास मदत होते.
आहारातील फायबर: पचनक्रिया सुधारते आणि कोलेस्ट्रॉल नियंत्रित ठेवण्यास मदत होते.
मँगीफेरिन (मॅन्फिरिन – पॉलीफेनॉल): हे एक शक्तिशाली अँटिऑक्सिडेंट आहे जे शरीरातील जळजळ कमी करते.
ट्रायग्लिसराइड्स आणि वजन वाढणे: आंब्यामध्ये थेट कोलेस्टेरॉल किंवा ट्रायग्लिसराइड्स नसतात, परंतु त्याच्या जास्त सेवनाने शरीरात अतिरिक्त कॅलरीज जमा होतात, ज्यामुळे वजन वाढते आणि ट्रायग्लिसराइड्स होतात.
उच्च रक्तातील साखर: 100 ग्रॅम आंब्याच्या पल्पमध्ये अंदाजे 100 कॅलरीज असतात. आंब्याचा ग्लायसेमिक इंडेक्स (GI) ६० च्या आसपास आहे, जो मध्यम श्रेणीत येतो. अनियंत्रित प्रमाणात खाल्ल्याने साखरेची पातळी वाढू शकते.
डॉक्टरांच्या मते, संपूर्ण फळे खाण्यापेक्षा आंब्याचा रस, शेक किंवा आमरस अत्यंत हानिकारक आहेत:
फायबर कमी होणे: रस किंवा शेक बनवल्याने आंब्याचे नैसर्गिक फायबर नष्ट होते.
साखरेचे जलद शोषण: फायबरशिवाय, फ्रक्टोज रक्तामध्ये फार लवकर विरघळते, ज्यामुळे रक्तातील साखरेमध्ये अचानक वाढ होते.
अतिरिक्त कॅलरीज: शेकमध्ये दूध आणि साखर मिसळल्याने शरीरात चरबी जमा होते.
भाग नियंत्रण: एका वेळी फक्त एक 100 ते 150 ग्रॅम (सुमारे अर्धा आंबा) अन्न पुरेसे आहे.
योग्य वेळ: दिवसा स्नॅक्स म्हणून आंब्याचे सेवन करा. रात्री उशिरा आंबा खाणे टाळावेकारण रात्री चयापचय मंदावतो.
प्रथिने/फायबरसह खा: आंबा संपूर्ण फळ म्हणून चावून खा आणि तुम्हाला हवे असल्यास काही ड्राय फ्रूट्स (बदाम/अक्रोड) सोबत घ्या, जेणेकरून साखरेची वाढ होणार नाही.
सामान्य लोकांसाठी: ज्या लोकांना मधुमेह नाही आणि त्यांचे वजन नियंत्रणात आहे, ते दिवसातून 1 ते 2 आंबे सहज खाऊ शकतात.
अनियंत्रित मधुमेह चे रुग्ण.
ज्याचे ट्रायग्लिसराइडची पातळी खूप जास्त आहे लाइव्ह.
लोक जे कठोर वजन कमी आहार चालू ठेवा.
(टीप: ज्या लोकांनी रक्तातील साखर, वजन आणि कोलेस्ट्रॉल नियंत्रित केले आहे ते त्यांच्या डॉक्टरांच्या किंवा आहारतज्ज्ञांच्या सल्ल्याने मर्यादित प्रमाणात ताज्या आंब्याचा आस्वाद घेऊ शकतात.)
