मुंबईतील एका ग्राहक न्यायालयाने फ्लिपकार्ट आणि तृतीय पक्ष विक्रेत्याला पेक्षा जास्त पैसे देण्याचे निर्देश दिले आहेत ₹१.८ लाख ज्या ग्राहकाने Apple iPhone 14 Pro ची ऑर्डर दिली परंतु त्याऐवजी दाढी वाढवण्याच्या तेलाची बाटली मिळाली. हा निर्णय योग्य वितरण सुनिश्चित करण्यासाठी आणि ग्राहकांच्या तक्रारींचे त्वरित निराकरण करण्यासाठी ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्मची जबाबदारी अधिक मजबूत करतो.

कमिशनने असे मानले की परतावा किंवा बदली न देता ग्राहकांच्या तक्रारी वारंवार बंद करणे हे अनुचित व्यापार प्रथा आणि सेवेतील कमतरता आहे.

घटना कशी घडली

मुंबईतील पवई येथील रहिवासी असलेल्या ग्राहकाने एप्रिल 2023 मध्ये फ्लिपकार्टद्वारे Apple iPhone 14 Pro (128 GB) खरेदी केला होता. ₹१,११,७९३ नो-कॉस्ट ईएमआय पर्याय वापरणे.

स्वतंत्रपणे ऑर्डर केलेले चार्जर आणि फोन केस योग्यरित्या वितरित केले गेले असताना, मुख्य पॅकेजमध्ये स्मार्टफोनऐवजी पॅकिंग सामग्रीसह दाढी वाढवण्याच्या तेलाची बाटली होती. इनव्हॉइसमध्ये मात्र आयफोनचा बरोबर उल्लेख आहे.

ग्राहकांच्या दाव्यांच्या तक्रारींकडे दुर्लक्ष करण्यात आले

चुकीचे उत्पादन आढळल्यानंतर, ग्राहकाने ताबडतोब फ्लिपकार्टच्या ग्राहक समर्थनाशी संपर्क साधला आणि सर्व आवश्यक कागदपत्रे सादर केली. तक्रारीनुसार, त्यांनी अनेक आठवडे पाठपुरावा सुरू ठेवला, परंतु प्रश्न सुटला नाही.

परतावा किंवा बदलीवर प्रक्रिया करण्याऐवजी, तक्रारींवर कोणतीही प्रभावी कारवाई न करता अनेक वेळा “निराकरण” म्हणून चिन्हांकित केले गेले, ज्यामुळे ग्राहकाला ग्राहक आयोगाकडे जाण्यास भाग पाडले गेले.

ग्राहक न्यायालयाने फ्लिपकार्ट आणि विक्रेत्याला जबाबदार धरले

जिल्हा ग्राहक विवाद निवारण आयोगाने असे निरीक्षण नोंदवले आहे की, ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्म विक्रीची सुविधा दिल्यानंतर व्यवहारापासून स्वतःला दूर करू शकत नाही, विशेषत: जेव्हा एखादा ग्राहक पूर्णपणे भिन्न उत्पादन मिळाल्याचा अहवाल देतो.

आयोगाने निर्णय दिला की Flipkart आणि विक्रेता दोघेही तक्रारीची चौकशी करण्यात, चुकीच्या पद्धतीने वितरित केलेले पार्सल पुनर्प्राप्त करण्यात किंवा योग्य उपाय प्रदान करण्यात अयशस्वी ठरले. परिणामी, ग्राहकांचे होणारे नुकसान आणि गैरसोय यासाठी दोन्ही पक्षांना संयुक्तपणे जबाबदार धरण्यात आले.

भरपाईचे आदेश दिले

कमिशनने फ्लिपकार्ट आणि विक्रेत्याला खरेदीची रक्कम परत करण्याचे निर्देश दिले ₹१,११,७९३सोबत 9% वार्षिक व्याज खरेदीच्या तारखेपासून पेमेंट होईपर्यंत.

शिवाय, न्यायालयाने निवाडा दिला ₹५०,००० मानसिक त्रास आणि छळाची भरपाई म्हणून आणि ₹२०,००० खटल्याच्या खर्चासाठी. ऑर्डरमध्ये नमूद केलेल्या विहित कालावधीत रक्कम भरायची आहे.

ॲपल इंडियाला दिलासा मिळाला

तक्रारीत ॲपल इंडियाचेही नाव होते, मात्र आयोगाने कंपनीविरुद्धचा खटला फेटाळून लावला. हा वाद केवळ चुकीच्या उत्पादनाच्या डिलिव्हरीशी संबंधित होता आणि ॲपलला पॅकेजिंग, डिस्पॅच किंवा डिलिव्हरी प्रक्रियेशी जोडणारा कोणताही पुरावा नसल्याचे निरीक्षण नोंदवले.

या प्रकरणातील उत्तरदायित्व ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्मवर आणि ऑर्डर पूर्ण करण्यासाठी जबाबदार विक्रेत्यावर अवलंबून असल्याचे निर्णय स्पष्ट करतो.

सारांश

मुंबईतील एका ग्राहक न्यायालयाने फ्लिपकार्ट आणि त्याच्या विक्रेत्याला पैसे भरण्याचे आदेश दिले आहेत ₹१.८ लाख ज्या ग्राहकाला त्याने आयफोन 14 प्रो ऐवजी दाढी वाढवण्याचे तेल दिले. तक्रारीचे निराकरण करण्यात किंवा परतावा देण्यास वारंवार अयशस्वी झाल्यानंतर न्यायालयाने दोन्ही पक्षांना अनुचित व्यापार पद्धती आणि खराब ग्राहक सेवेसाठी जबाबदार धरले.

प्रतिमा स्त्रोत