आरोग्य डेस्क. थायरॉईड ग्रंथी शरीरातील चयापचय, ऊर्जा आणि हार्मोनल संतुलनासाठी अत्यंत महत्त्वाची आहे. जर ते सामान्यपेक्षा जास्त किंवा कमी सक्रिय झाले तर अनेक शारीरिक समस्या उद्भवू शकतात. तज्ञांचे म्हणणे आहे की लवकर लक्षणे ओळखणे खूप महत्वाचे आहे, जेणेकरून वेळेवर उपचार करणे शक्य होईल.
थायरॉईड वाढण्याची येथे 5 प्रमुख चिन्हे आहेत:
1. वजनात अनियंत्रित बदल
कोणतेही स्पष्ट कारण नसताना तुमचे वजन झपाट्याने वाढत असेल किंवा कमी होत असेल तर ते थायरॉईड असंतुलनाचे लक्षण असू शकते. थायरॉईड ग्रंथीच्या अतिक्रियाशील किंवा कमी क्रियाशीलतेचा थेट परिणाम शरीराच्या चयापचयावर होतो.
2. सतत थकवा आणि अशक्तपणा
कमी थकवा जाणवणे किंवा उर्जेची कमतरता जाणवणे सामान्य असू शकते, परंतु पुरेशी झोप असूनही थकवा कायम राहिल्यास आणि शरीर सुस्त वाटत असल्यास, हे थायरॉईड वाढीचे लक्षण असू शकते.
3. त्वचा, केस आणि नखे मध्ये बदल
थायरॉईडच्या असंतुलनामुळे त्वचा कोरडी, खडबडीत आणि निस्तेज होऊ शकते. केस गळायला लागतात आणि नखे कमकुवत किंवा ठिसूळ होऊ शकतात. याचा परिणाम स्त्री आणि पुरुष दोघांनाही होऊ शकतो.
4. मानसिक बदल – लक्ष केंद्रित करण्यात अडचण
कमी किंवा जास्त थायरॉईड संप्रेरकांचा मेंदूच्या कार्यावर परिणाम होऊ शकतो. लक्ष न लागणे, स्मरणशक्ती कमी होणे, चिडचिडेपणा किंवा नैराश्य यासारखी लक्षणे दिसू शकतात.
5. हृदय आणि पाचक प्रणाली मध्ये विकृती
जलद किंवा अनियमित हृदयाचा ठोका, बद्धकोष्ठता किंवा वारंवार जुलाब यासारख्या पचनाच्या समस्या आणि शरीरात सूज येणे यासारख्या चिन्हे थायरॉईड असंतुलन दर्शवू शकतात.
या परिस्थितीत काय करावे?
यापैकी कोणतीही लक्षणे कायम राहिल्यास, ताबडतोब एंडोक्रिनोलॉजिस्ट किंवा पात्र डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. लवकर तपासणी आणि रक्त चाचण्यांद्वारे (TSH, T3, T4) स्थिती शोधली जाऊ शकते. जीवनशैलीत सुधारणा, संतुलित आहार आणि डॉक्टरांनी सुचवलेले उपचार याद्वारे थायरॉईडवर नियंत्रण ठेवता येते.