फेसबुक-इन्स्टाग्रामची नकारात्मकता हिरावून घेत आहे तुमची झोप, नवीन संशोधनाने दिला डिजिटल डिटॉक्सबाबत मोठा इशारा
Marathi March 07, 2026 05:25 PM

न्यूज इंडिया लाइव्ह, डिजिटल डेस्क: सोशल मीडियावर इतरांचे वाद, कडवट कमेंट किंवा ट्रोल पाहून तुम्हालाही तणाव वाटतो का? जर होय, तर तुमच्या मानसिक आरोग्यासाठी हा 'रेड अलर्ट' आहे. अलीकडेच, लॅन्सेट मानसोपचार आणि इतर अहवालांचा हवाला देऊन केलेल्या एका संशोधनातून असे समोर आले आहे की ऑनलाइन वातावरणातील नकारात्मकता थेट आपल्या मेंदूच्या शांततेला बाधा आणत आहे. संशोधनातील धक्कादायक खुलासे : 'मानसिक त्रास' का वाढत आहे? संशोधनानुसार, सोशल मीडियावर वेळ घालवणे ही एकच समस्या नाही, परंतु त्या काळात आपल्याला कोणत्या प्रकारचा 'सामग्री' आढळतो त्यावरून आपला मूड ठरतो: द्वेष आणि ट्रोलिंग: इतर एखाद्याला अपमानित करताना किंवा त्या द्वेषाचा भाग बनताना पाहून 'डोपामाइन पातळी' प्रभावित होते, ज्यामुळे चिंता वाढते. तुलनेचा सापळा: इतरांच्या 'परफेक्ट लाईफ'कडे पाहून स्वतःला कमी लेखणे हे नैराश्याचे प्रमुख कारण बनत आहे. फीडबॅक लूप: अल्गोरिदम आपल्याला तीच नकारात्मक सामग्री पुन्हा पुन्हा दाखवते, ज्यामुळे आपण 'नकारात्मक चक्रात' अडकतो. डिजिटल डिटॉक्स आता पर्याय नाही, तर सक्ती! शरीरातील घाण साफ करण्यासाठी ज्याप्रमाणे डिटॉक्स आवश्यक आहे, त्याचप्रमाणे मनाच्या आरोग्यासाठी 'डिजिटल डिटॉक्स' आता प्रत्येकासाठी अनिवार्य झाले आहे, असे तज्ज्ञांचे मत आहे. डिजिटल डिटॉक्स म्हणजे काय? याचा अर्थ मोबाईल, लॅपटॉप, टीव्ही आणि सोशल मीडियापासून ठराविक काळासाठी पूर्ण अंतर ठेवा जेणेकरून मनाला विश्रांती मिळेल. स्वतःला डिजीटल डिटॉक्स कसे करायचे? (5 प्रभावी मार्ग) जर तुम्हाला स्क्रीनचे व्यसन आणि मानसिक थकवा देखील टाळायचा असेल, तर या चरणांचे अनुसरण करा: तंत्रज्ञान-मुक्त क्षेत्र तयार करा: बेडरूम आणि जेवणाचे टेबल 'नो-फोन झोन' म्हणून घोषित करा. झोपताना तुमचा फोन तुमच्यापासून किमान 10 फूट दूर ठेवा. सूचना बंद करा: तुमचा फोन वारंवार तपासण्याची सवय टाळण्यासाठी अत्यावश्यक नसलेल्या ॲप्सवरील सूचना बंद करा. ऑफलाइन छंद जोपासा: स्क्रीनऐवजी, पुस्तक वाचणे, चित्र काढणे किंवा फिरायला जाणे यासारख्या गोष्टी करा. स्क्रीन वेळ मर्यादा: फोनवर 'ॲप टायमर' सेट करा जेणेकरून सोशल मीडिया ॲप्स निश्चित वेळेनंतर स्वयंचलितपणे लॉक होतील. सोशल मीडिया फ्री रविवार: आठवड्यातून एक दिवस (उदा. रविवारी संपूर्ण 'डिजिटल उपवास' ठेवा) आणि कुटुंबासोबत वेळ घालवा.

© Copyright @2026 LIDEA. All Rights Reserved.