आरोग्य डेस्क. आजकाल पुरुषांमध्ये वंध्यत्वाची समस्या झपाट्याने वाढत आहे. पूर्वी स्त्रिया अपत्यहीनतेचे कारण मानले जात असत, आता डॉक्टरांचे म्हणणे आहे की सुमारे 40 ते 50 टक्के प्रकरणांमध्ये पुरुषांची प्रजनन क्षमता देखील कारणीभूत आहे. बदलती जीवनशैली, ताणतणाव आणि खाण्याच्या चुकीच्या सवयी यांचा पुरुषांच्या प्रजनन क्षमतेवर विपरीत परिणाम होत आहे.

1. वाईट जीवनशैली

आजच्या व्यस्त जीवनात, बहुतेक लोक फास्ट फूड, तळलेले पदार्थ आणि प्रक्रिया केलेले पदार्थ जास्त खातात. त्यामुळे शरीरात पौष्टिकतेची कमतरता निर्माण होते, ज्याचा थेट परिणाम शुक्राणूंच्या गुणवत्तेवर आणि शुक्राणूंच्या संख्येवर होतो. याशिवाय रात्री उशिरापर्यंत जागे राहणे आणि शारीरिक हालचालींचा अभाव ही देखील प्रजनन क्षमता कमी होण्याचे प्रमुख कारण बनत आहेत.

2. तणाव आणि मानसिक दबाव

सतत कामाचा ताण, आर्थिक चिंता आणि वैयक्तिक आयुष्यातील ताण यामुळे पुरुषांचे हार्मोनल संतुलन बिघडते. डॉक्टरांच्या मते, जास्त ताणतणाव टेस्टोस्टेरॉन हार्मोनवर परिणाम करतो, ज्यामुळे शुक्राणू तयार होण्याची प्रक्रिया कमकुवत होते. दीर्घकाळ तणावाखाली असलेल्या पुरुषांमध्ये वंध्यत्वाचा धोका जास्त असल्याचे दिसून येते.

3. धूम्रपान आणि मद्यपान

सिगारेट, तंबाखू आणि अल्कोहोलच्या सेवनामुळे पुरुषांच्या प्रजनन क्षमतेवर गंभीर परिणाम होतो. धूम्रपान केल्याने शुक्राणूंची गुणवत्ता खराब होते, तर जास्त मद्यपानामुळे हार्मोनल असंतुलन होते. अनेक संशोधनातून असे समोर आले आहे की, ड्रग्सची सवय असलेल्या पुरुषांमध्ये शुक्राणूंची संख्या झपाट्याने कमी होते.

4. लठ्ठपणा आणि शारीरिक निष्क्रियता

लठ्ठपणा हे देखील पुरुषांमध्ये वंध्यत्वाचे प्रमुख कारण बनत आहे. जास्त वजनामुळे शरीरात हार्मोनल बदल होतात, ज्यामुळे शुक्राणूंच्या उत्पादनावर परिणाम होतो. बराच वेळ बसून व्यायाम न केल्याने हा त्रास वाढतो. तज्ञ नियमित व्यायाम आणि संतुलित आहाराचा अवलंब करण्याची शिफारस करतात.

5. मोबाईल-लॅपटॉप आणि वाढत्या उष्णताचा प्रभाव

जास्त वेळ लॅपटॉप मांडीवर ठेवून काम करणे किंवा मोबाईल फोन खिशात ठेवणेही हानिकारक ठरू शकते, असे तज्ज्ञांचे मत आहे. यामुळे शरीराच्या त्या भागाचे तापमान वाढते, ज्यामुळे शुक्राणूंच्या उत्पादनावर परिणाम होतो. सतत उष्ण वातावरणात राहणाऱ्या पुरुषांमध्ये प्रजननक्षमतेशी संबंधित समस्या अधिक दिसून आल्या आहेत.