नवी दिल्ली/बिझनेस डेस्क: केंद्र सरकारच्या लाखो कर्मचारी आणि पेन्शनधारकांमध्ये आठव्या वेतन आयोगाबाबत उत्सुकता शिगेला पोहोचली आहे. सरकारने आयोग स्थापन केल्याची घोषणा केल्यानंतर आता सर्वात मोठी उत्सुकता 'फिटमेंट फॅक्टर'बाबत कायम आहे. फिटमेंट फॅक्टर हे मुख्य सूत्र किंवा आधार असेल ज्याद्वारे केंद्रीय कर्मचाऱ्यांचे नवीन मूळ वेतन आणि भविष्यातील सर्व भत्ते ठरवले जातील. फिटमेंट फॅक्टरचा आकडा जितका जास्त असेल तितकाच कर्मचाऱ्यांचा टेक-होम पगार आणि त्यांचा घरभाडे भत्ता (HRA) देखील त्याच प्रमाणात वाढेल. मात्र, फिटमेंट फॅक्टरच्या अंतिम दराला सरकारकडून मंजुरी मिळणे बाकी आहे.
फिटमेंट फॅक्टर प्रत्यक्षात 'गुणाकार' प्रमाणे काम करतो. नवीन वेतन आयोगाचा मूळ पगार सातव्या वेतन आयोगाच्या अंतर्गत विद्यमान मूळ वेतनाचा या निश्चित गुणाकाराने गुणाकार करून प्राप्त होतो.
उदाहरणार्थ: कर्मचाऱ्याचे सध्याचे मूळ वेतन 20,000 रुपये असल्यास आणि आगामी वेतन आयोगामध्ये फिटमेंट घटक 2.50 वर निश्चित केला असल्यास, त्याचे नवीन मूळ वेतन थेट 50,000 रुपये ($20,000 \ वेळा 2.5$) पर्यंत वाढेल. हा नवीन वाढलेला मूळ पगार नंतर तुमचा महागाई भत्ता (DA), HRA आणि भविष्य निर्वाह निधी (PF) मोजण्यासाठी नवीन आधार बनतो.
तज्ञ आणि कर्मचारी संघटनांच्या मूल्यांकनानुसार, फिटमेंट फॅक्टरच्या वेगवेगळ्या स्केलवर पगारातील बदल असे दिसेल:
फिटमेंट फॅक्टर 2 निश्चित असल्यास: या स्थितीत कर्मचाऱ्यांचे सध्याचे मूळ वेतन थेट दुप्पट होणार आहे. मात्र, कर्मचारी संघटना तो कमी मानत आहेत.
फिटमेंट फॅक्टर 2.5 वर निश्चित केल्यास: मध्यम मार्गानुसार, हा घटक 2.5 लागू केल्यास, पगारात एक सन्माननीय आणि मोठी उडी होईल. बहुतेक तज्ञांना या श्रेणीची अपेक्षा आहे.
फिटमेंट फॅक्टर 3 निर्धारित केले असल्यास: सरकारने कर्मचाऱ्यांची मागणी मान्य करून ती 3 निश्चित केली, तर वेतन मॅट्रिक्सच्या लेव्हल-1 ते लेव्हल-13 पर्यंतच्या सर्व कर्मचा-यांच्या मूळ वेतनात आणि एचआरएमध्ये बंपर ऐतिहासिक वाढ होईल.
फिटमेंट फॅक्टर वाढवण्याचा सर्वात मोठा लॉटरीचा परिणाम कर्मचाऱ्यांच्या घरभाडे भत्त्यावर (HRA) होतो. शहराच्या श्रेणीनुसार (X, Y आणि Z) अनुक्रमे 27%, 18% आणि 9% दराने मूळ पगाराच्या शीर्षस्थानी HRA ची गणना केली जात असल्याने, फिटमेंट घटकामुळे मूळ पगाराचा आलेख जसजसा वर जाईल, HRA ची रक्कम आपोआप अनेक पटींनी वाढेल. यामुळेच देशातील सर्व केंद्रीय कर्मचारी संघटना जास्तीत जास्त फिटमेंट घटक ठेवण्यासाठी सरकारवर दबाव आणत आहेत, जेणेकरून त्यांच्या एकूण मासिक उत्पन्नात लक्षणीय सुधारणा होऊ शकेल.
केंद्र सरकारने आठव्या वेतन आयोगाच्या स्थापनेला हिरवा कंदील दिला आहे, परंतु त्याच्या सदस्यांची अधिकृत नियुक्ती, संदर्भ अटी आणि फिटमेंट फॅक्टरच्या अंतिम सूत्रावर मंत्रिमंडळाची अंतिम मंजुरी मिळणे बाकी आहे. महागाईचा हा काळ पाहता फिटमेंट फॅक्टर किमान 2.5 ते 3 या दरम्यान ठेवावा, अशी कर्मचारी संघटनांची जोरदार मागणी आहे. सध्या देशातील 48 लाखांहून अधिक सेवारत कर्मचारी आणि 67 लाखांहून अधिक पेन्शनधारकांचे डोळे आता आयोगाच्या आगामी शिफारशी आणि सरकारच्या अंतिम निर्णयावर लागले आहेत.
