तुम्ही जर नोकरी करत असाल, तर तुमच्या मनात कधी ना कधी हा प्रश्न नक्कीच आला असेल, निवृत्तीसाठी ईपीएफ किंवा म्युच्युअल फंड चांगला आहे का? एकीकडे अनेक लोकांचा असा विश्वास आहे की म्युच्युअल फंडात दीर्घकाळ गुंतवणूक केल्यास जास्त परतावा मिळतो, तर दुसरीकडे काही लोक ईपीएफला सर्वात सुरक्षित आणि खात्रीशीर गुंतवणूक मानतात. सामान्य लोकांचा हा मोठा गोंधळ सोडवण्यासाठी कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधी संघटनेने (EPFO) एक खास व्हिडिओ जारी केला आहे. या व्हिडिओमध्ये, EPFO ने EPF आणि म्युच्युअल फंडांमधील रिटर्न, कर, पेन्शन, जोखीम, विमा आणि इतर सुविधांची तपशीलवार तुलना केली आहे.
ईपीएफओच्या नियमांनुसार, ईपीएफ ही एक अनिवार्य सरकारी सामाजिक सुरक्षा योजना आहे. ज्या कर्मचारी आणि कंपन्यांवर EPF कायदा लागू आहे त्यांनी या योजनेत सामील होणे पूर्णपणे आवश्यक आहे. यामध्ये कर्मचाऱ्यांसोबत कंपनीही दर महिन्याला आपला वाटा उचलते. याउलट, म्युच्युअल फंडात गुंतवणूक करायची की नाही हे सर्वस्वी तुमच्या स्वत:च्या निवडीवर अवलंबून असते. यामध्ये पैसे गुंतवायचे की नाही हा सर्वस्वी गुंतवणूकदाराचा वैयक्तिक निर्णय आहे.
EPF ची सर्वात मोठी आणि खास गोष्ट म्हणजे केवळ कर्मचारीच पैसे वाचवत नाही तर कंपनी कर्मचाऱ्यांच्या मूळ पगाराच्या 12 टक्के योगदान देते. त्यामुळे कर्मचाऱ्यांची सेवानिवृत्तीनंतरची बचत झपाट्याने वाढू लागते. दुसरीकडे, जर तुम्ही म्युच्युअल फंडात गुंतवणूक केली तर कंपनीकडून एक रुपयाही दिला जात नाही. तुम्ही स्वतः गुंतवलेली रक्कम फक्त तुमच्या खात्यात जमा केली जाईल.
म्युच्युअल फंडातून मिळणारा परतावा पूर्णपणे शेअर बाजारातील चढ-उतार आणि त्याच्या कामगिरीवर अवलंबून असतो. जर शेअर बाजार खूप चांगला चालला तर तुम्हाला तुमच्या गुंतवणुकीवर चांगला नफा मिळू शकतो, पण जर बाजार घसरला तर तुम्हाला मोठा तोटा सहन करावा लागू शकतो. म्हणजे त्यात नेहमीच आर्थिक धोका असतो. याउलट, सरकार स्वतः दरवर्षी ईपीएफवर निश्चित व्याजदर ठरवते, त्यामुळे त्यात मिळणारे परतावे पूर्णपणे स्थिर आणि सुरक्षित मानले जातात.
ईपीएफओनुसार, ईपीएफ खात्यात जमा केलेली रक्कम, त्यावर मिळणारे व्याज आणि नियमांच्या मर्यादेत काढलेली संपूर्ण रक्कम पूर्णपणे करमुक्त आहे. त्या तुलनेत म्युच्युअल फंडातून नफा कमावल्यास तुम्हाला भांडवली नफा कर भरावा लागेल. कराची ही रक्कम तुम्ही कोणत्या प्रकारच्या फंडात आणि किती काळासाठी गुंतवली आहे यावर पूर्णपणे अवलंबून असते.
ईपीएफ ही केवळ पैसे वाचवण्याची साधी योजना नाही. यासोबतच कर्मचाऱ्यांना विमा, पेन्शन यांसारख्या प्रचंड सुविधाही मिळतात. सेवानिवृत्तीचे वय पूर्ण झाल्यानंतर, पात्र कर्मचाऱ्यांना आयुष्यभर सतत पेन्शन मिळत राहते. याशिवाय, जर दुर्दैवाने EPF सदस्याचा मृत्यू झाला, तर त्याच्या कुटुंबाला पेन्शनसह 7 लाख रुपयांपर्यंतची मोठी जीवन विमा रक्कम मिळते. दुसरीकडे, म्युच्युअल फंडांमध्ये अशी कोणतीही सुविधा उपलब्ध नाही. गुंतवणुकदाराच्या मृत्यूनंतर, त्याच्या गुंतवणुकीचे तत्कालीन बाजार मूल्य त्याच्या नॉमिनीला उपलब्ध होते.
ईपीएफचे मुख्य उद्दिष्ट निवृत्तीसाठी दीर्घकालीन बचत करणे हे आहे, म्हणूनच तुम्ही जेव्हा हवे तेव्हा ते बंद करू शकत नाही. याउलट, म्युच्युअल फंडामध्ये तुम्हाला पूर्ण स्वातंत्र्य आहे की तुम्ही तुमची गुंतवणूक विकू शकता आणि तुम्हाला पाहिजे तेव्हा फंडातून बाहेर पडू शकता.
निवृत्तीसाठी सुरक्षित आणि सुरक्षित बचत निर्माण करणे हे तुमचे मुख्य ध्येय असेल, तर EPF हा एक अतिशय मजबूत पर्याय आहे. यामध्ये कंपनीचे मोठे योगदान, सरकारी हमी व्याज, कर सूट, पेन्शन आणि आयुर्विमा अशा अनेक उत्कृष्ट सुविधा उपलब्ध आहेत. दुसरीकडे, जर तुम्ही थोडा जास्त परतावा मिळविण्यासाठी बाजारातील जोखीम पत्करण्यास तयार असाल, तर इक्विटी म्युच्युअल फंड तुम्हाला दीर्घकाळात कमाईच्या उत्तम संधी देऊ शकतात, जरी बाजारातील चढउतारांचा धोका नेहमीच असतो. बाजारातील अनेक आर्थिक तज्ञांचा असा विश्वास आहे की निवृत्तीच्या चांगल्या आणि मजबूत नियोजनासाठी, बरेच लोक EPF आणि म्युच्युअल फंड या दोन्हींचा समतोल वापर करतात, जेणेकरून त्यांना सुरक्षितता आणि चांगले परतावा या दोन्हीचे मजबूत फायदे मिळू शकतील.
