बिझनेस डेस्क – SpaceX नवीन लाँचपॅड: एलोन मस्कचे SpaceX लुईझियाना, अमेरिकेत जगातील सर्वात मोठे रॉकेट लॉन्च कॉम्प्लेक्स तयार करणार आहे. कंपनी या प्रकल्पावर 100 अब्ज डॉलर्स म्हणजेच सुमारे 9.50 लाख कोटी रुपयांची गुंतवणूक करणार आहे. 'स्टारबेस, लुईझियाना' हे स्पेसएक्सचे दुसरे स्टारबेस कॅम्पस असेल. येथून, कंपनीने पुढील पिढीचे स्टारशिप रॉकेट्स आणि एआय-आधारित उपग्रह अवकाशात पाठवण्याची योजना आखली आहे.
नवीन स्पेसपोर्ट लुईझियानाच्या पेकन आयलंडमध्ये सुमारे 1.25 लाख एकर क्षेत्रफळावर पसरले जाईल. त्याचा आकार न्यूयॉर्कमधील मॅनहॅटनपेक्षा सुमारे 8 पट मोठा असल्याचे म्हटले जाते. प्रकल्पाचे बांधकाम 2029 पासून सुरू होणे अपेक्षित आहे. येथे, उच्च-फ्रिक्वेंसी लॉन्चिंगसाठी पायाभूत सुविधा मोठ्या प्रमाणावर तयार केल्या जातील.
लुईझियानाचे गव्हर्नर जेफ लँड्री यांनी या प्रकल्पाला राज्याच्या अर्थव्यवस्थेसाठी आणि रोजगारासाठी मोठे पाऊल म्हटले आहे. त्यांच्या मते, स्पेसपोर्ट किमान 3,000 थेट रोजगार निर्माण करेल. येथील कर्मचाऱ्यांचा सरासरी वार्षिक पगार सुमारे $92,600 म्हणजेच 88 लाख रुपये असेल. हे वर्मिलियन पॅरिशमधील सध्याच्या सरासरी उत्पन्नाच्या जवळपास दुप्पट आहे.
स्पेसएक्सचे अध्यक्ष ग्विन शॉटवेल यांच्या मते, लुईझियानामधील हे कॅम्पस स्वावलंबी असेल. रॉकेट प्रॉपेलंटसाठी मिथेन वायू तयार करून वीजनिर्मिती करण्याची सुविधा संकुलात विकसित केली जाणार आहे. याशिवाय स्टारशिपच्या हालचालीसाठी डीप-वॉटर शिपिंग पोर्ट आणि व्हेईकल प्रोसेसिंग युनिट्स बांधण्यात येणार आहेत. गरजेनुसार समर्पित विमानतळही विकसित करता येईल.
या सुविधेचा सर्वात मोठा फोकस हाय-फ्रिक्वेंसी लॉन्चिंग असेल. शॉटवेलच्या मते, कॅम्पसचे उद्दिष्ट दरवर्षी हजारो स्टारशिप फ्लाइट्सना समर्थन देणे आहे. तथापि, वास्तविक संख्या अभियांत्रिकी आणि नियामक मंजुरींवर अवलंबून असेल.
टेक्सासमधील स्पेसएक्सच्या स्टारबेसवर स्टारशिप रॉकेटचे उत्पादन आणि असेंब्ली होते. याउलट, लुईझियाना कॅम्पसमध्ये कोणतेही रॉकेट उत्पादन होणार नाही. येथे मुख्य लक्ष फक्त रॅपिड लाँच ऑपरेशन्सवर असेल. पेकान बेटाची भौगोलिक स्थितीही या प्रकल्पासाठी महत्त्वाची आहे. येथून सन-सिंक्रोनस ऑर्बिटमध्ये (एसएसओ) रॉकेट पाठवणे सोपे होईल. ही कक्षा विशेषत: सौरऊर्जेवर चालणाऱ्या आणि पृथ्वी-निरीक्षण उपग्रहांसाठी उपयुक्त मानली जाते.
लुईझियाना स्पेसपोर्टच्या माध्यमातून, SpaceX ने दोन मोठ्या उद्दिष्टांचा पाठपुरावा करण्याची योजना आखली आहे- स्टारलिंक नक्षत्राचा जलद विस्तार आणि अंतराळात एक दशलक्ष AI उपग्रह तैनात करण्याची महत्त्वाकांक्षी योजना.
सूर्य-सिंक्रोनस ऑर्बिट ही पृथ्वीची अशी कक्षा आहे, ज्यामध्ये उपग्रह सूर्यासोबत जवळजवळ समान कोन राखून पृथ्वीभोवती फिरतो. हे पृथ्वीच्या एका विशिष्ट क्षेत्रावरून जाताना उपग्रहाला जवळजवळ एकसमान प्रकाश परिस्थिती देते. या कारणास्तव ही कक्षा पृथ्वी निरीक्षण आणि सौर उर्जेवरील उपग्रहांसाठी उपयुक्त मानली जाते.
