बॉडी डिटॉक्सिफाइंगविषयी तुम्ही अ्नेकदा ऐकलं असेल. आजकाल सोशल मीडियाच्या माध्यमातून सामान्य लोकांमध्ये बॉडी डिटॉक्सिफाइंग करण्याचा बिझनेस जोरात सुरू आहे. ज्यूस, डाएट, डिटॉक्स टी, हर्बल सप्लीमेंट्स – शरीराला डिटॉक्स करण्याच्या नावाखाली अशी अनेक उत्पादने विकली जात आहेत, जी शरीरातून विषारी पदार्थ काढून टाकून तुम्हाला निरोगी बनवतात असा दावा केला जात आहे, लोक अशी पेये मोकळेपणाने पीत आहेत. लोक डॉक्टर किंवा आरोग्य तज्ज्ञांचा सल्ला न घेता देखील ते पीत आहेत, परंतु शरीराला खरोखर डिटॉक्स करण्याची आवश्यकता आहे का? या संदर्भात आम्ही डॉक्टरांकडून हे जाणून घेण्याचा प्रयत्न केला की, खरोखरच शरीराला डिटॉक्स करण्याची गरज आहे का? आणि बाजारात मिळणारी पेये यासाठी प्रभावी आहेत.
सफदरजंग रुग्णालयातील औषध विभागातील डॉ. दीपक कुमार सांगतात की, आपले शरीर आधीच स्वत: ला डिटॉक्सिफाई करण्यास सक्षम आहे. यकृत, मूत्रपिंड, फुफ्फुस आणि त्वचा 24 तास शरीरातून विषारी पदार्थ काढून टाकण्याचे काम करतात. घाम, लघवी आणि विष्ठेद्वारे ही प्रक्रिया स्वतःच सुरू राहते. जर एखादी व्यक्ती निरोगी जीवनशैली पाळत असेल तर त्याला स्वतंत्र डिटॉक्स आहाराची आवश्यकता नाही.
श्री बालाजी ऍक्शन मेडिकल इन्स्टिट्यूटमधील अंतर्गत औषध आणि संसर्गजन्य रोग विभागातील डॉ. अंकित बन्सल स्पष्ट करतात की जोपर्यंत एखाद्या व्यक्तीला यकृत निकामी होणे किंवा मूत्रपिंड निकामी होणे यासारखी गंभीर आरोग्य समस्या होत नाही तोपर्यंत शरीराला स्वतंत्र डिटॉक्स उत्पादनाची आवश्यकता नसते. बाजारात उपलब्ध डिटॉक्स ड्रिंक्स, पूरक आहार आणि आहार योजना बऱ्याचदा वैज्ञानिकदृष्ट्या प्रमाणित नसतात. ते शरीरात डिहायड्रेशन होऊ शकतात किंवा पाचक प्रणालीला तात्पुरते गती देऊ शकतात, ज्यामुळे ते हलके वाटू शकते, परंतु ते वास्तविक डिटॉक्स नाही.
डॉ. अंकित सांगतात की, जर आपण योग्य आहार घेतला, जास्त पाणी प्यायले, दररोज व्यायाम केला आणि चांगली झोप घेतली तर शरीराची नैसर्गिक स्वच्छता प्रक्रिया अधिक चांगली होते. डॉ. अंकित सांगतात की काही दिवस फक्त रस किंवा हर्बल चहा प्यायल्याने शरीरातील कोणतेही विषारी घटक बाहेर पडत नाहीत. उलट, दीर्घकाळ असे केल्याने शरीराला आवश्यक पोषक द्रव्ये मिळत नाहीत आणि अशक्तपणा, डोकेदुखी आणि चक्कर येणे यासारख्या समस्या उद्भवू शकतात.
होय, काही लोकांना प्रत्यक्षात शरीर डिटॉक्स करण्याची आवश्यकता असू शकते. जर कोणी जास्त मद्यपान करत असेल किंवा जास्त प्रक्रिया केलेले आणि जंक फूड खाल्ले असेल तर त्याला डिटॉक्स करणे आवश्यक आहे. याव्यतिरिक्त, अधिक औषधे घेत असलेल्या लोकांनी त्यांचे यकृत आणि मूत्रपिंड निरोगी ठेवण्यासाठी डिटॉक्सिफाइंग पदार्थांचा अवलंब केला पाहिजे. त्याच वेळी, यकृत किंवा मूत्रपिंडाच्या आजाराने ग्रस्त असलेल्या लोकांनी डॉक्टरांच्या सल्ल्याने योग्य आहाराचे पालन केले पाहिजे.
