नवी दिल्ली. भारतीय स्वयंपाकघरात कांद्याशिवाय कोणत्याही स्वादिष्ट भाजीची कल्पना करणे कठीण आहे. कांदा चव वाढवण्यासोबतच आपल्या आरोग्यासाठीही खूप फायदेशीर आहे. पण तुम्ही नेहमी बाजारातून योग्य आणि ताजा कांदा खरेदी करता का? अनेकवेळा आपण नकळत कांदा खरेदी करतो जो आतून कुजलेला किंवा बुरशीचा असतो, ज्यामुळे आपल्या आरोग्याला खूप नुकसान होते. अमेरिकेतील प्रसिद्ध पोषणतज्ञ सिमोन हारूनियन यांनी 'हेल्थ' वेबसाइटवरून दिलेल्या माहितीनुसार, ताजे आणि पौष्टिकतेने युक्त कांदा निवडण्यासाठी काही अतिशय सोपे आणि अचूक मार्ग सांगितले आहेत. बाजारातील योग्य कांदा कसा ओळखायचा ते जाणून घेऊया.
ते अनुभवा आणि फक्त कठोर आणि जड कांदे खरेदी करा.
तज्ज्ञांच्या मते, ज्या कांद्याला स्पर्श करणे कठीण, घन आणि वजनाने जड वाटते अशा कांद्या नेहमी निवडा. जर कांदा हलका दाबून मऊ किंवा चपटा वाटत असेल तर समजून घ्या की तो आतून सडू लागला आहे. सहसा असे कांद्याच्या मान कुजल्यामुळे होते, ही एक प्रकारची बुरशी आहे जी काढणीनंतर वाढते. हे फार धोकादायक नसले तरी संवेदनशील लोकांमध्ये यामुळे ऍलर्जी किंवा फुफ्फुसाचा संसर्ग होऊ शकतो.
कोरड्या साले आणि डागांवर बारीक लक्ष ठेवा
कांद्याचा बाह्य कोरडा थर जीवाणू आणि जंतूपासून संरक्षण करण्यासाठी नैसर्गिक संरक्षणात्मक कवच म्हणून काम करतो. ताज्या कांद्याची साल पूर्णपणे कोरडी आणि ओलावा नसलेली असावी, ज्याला स्पर्श केल्यावर खळखळणारा आवाज येईल. याशिवाय, कांद्याची मान (वरचा भाग) देखील कोरडा आणि पूर्णपणे बंद असावा. कांद्यावर काळे डाग किंवा काळे डाग दिसल्यास ते अजिबात विकत घेऊ नका कारण ते काळ्या बुरशीचे लक्षण असू शकते.
अंकुरलेले कांदा खरेदी करणे टाळा
अनेकदा असे कांदे बाजारात दिसतात ज्यांच्या वरच्या भागातून हिरव्या कोंब वाढतात. असे कांदे खरेदी करणे टाळावे. अंकुर फुटणे म्हणजे कांदा जुना झाला आहे आणि त्याची गुणवत्ता आणि शेल्फ लाइफ संपण्याच्या मार्गावर आहे. हे कांदे खाण्यायोग्य असले तरी त्यांची चव थोडी कडू होते. कोशिंबिरीत कच्च्या खाण्यापेक्षा भाजीत शिजवून खाणे चांगले.
आंबट किंवा विचित्र वास ही धोक्याची घंटा आहे
कांदा कापल्यावर डोळ्यात पाणी आणणारा उग्र वास येत असला तरी सोलून न काढलेल्या कांद्यामधून व्हिनेगरसारखा तिखट, आंबट किंवा विचित्र वास येत असेल तर ते धोक्याचे लक्षण आहे. म्हणजे कांदा आतून कुजला असून त्यात 'बुरखोल्डेरिया सेपेशिया' नावाचा धोकादायक जीवाणू वाढला आहे. कमकुवत प्रतिकारशक्ती असलेल्या लोकांसाठी अशा कांद्याचे सेवन हानिकारक असू शकते.
घरी कसे साठवायचे जेणेकरून ते महिने खराब होणार नाही?
योग्य कांदा निवडल्यानंतर, तो योग्यरित्या संग्रहित करणे देखील तितकेच महत्वाचे आहे जेणेकरून त्याला त्याचे पूर्ण पोषण मिळेल. कांद्यामध्ये कॅलरी कमी आणि फायबर भरपूर असते. हे नेहमी थंड, कोरड्या, हवेशीर आणि गडद ठिकाणी ठेवावे. सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, इतर फळे आणि भाज्या (जसे की बटाटे किंवा सफरचंद) सह कांदा कधीही साठवू नका. अनेक फळे 'इथिलीन गॅस' सोडतात, ज्याच्या संपर्कात आल्यावर कांदे लवकर खराब होऊ लागतात आणि सडू लागतात.
