फलटणचे नाईक-निंबाळकर घराणे हे महाराष्ट्राच्या इतिहासातील अत्यंत प्रतिष्ठित आणि पराक्रमी घराण्यांपैकी एक आहे. या घराण्याचा इतिहास १३ व्या शतकापासून सुरू होतो, जेव्हा निंराज देवराव यांनी फलटणमध्ये आपली सत्ता स्थापन केली. धारच्या परमार राजपूतांचे वंशज असल्याचे मानले जाणारे हे घराणे 'नाईक' या पदवीने ओळखले जाते. आदिलशाही आणि निजामशाहीच्या काळातही या घराण्याचे मोठे वजन होते. फलटण ही या घराण्याची राजधानी असून आजही या शहराच्या जडणघडणीत आणि संस्कृतीत या राजघराण्याचा अमिट ठसा उमटलेला दिसतो.
mudhojiraje naik nimbalkar
छत्रपती शिवाजी महाराजांशी या घराण्याचे रक्ताचे आणि स्वराज्य स्थापनेच्या काळातील अत्यंत घनिष्ठ नाते होते. शिवरायांच्या पहिल्या पत्नी आणि छत्रपती संभाजी महाराजांच्या आई महाराणी सईबाई या फलटणच्या मुधोजीराव नाईक-निंबाळकरांच्या कन्या होत्या. तसेच शिवरायांची मुलगी सखुबाई यांचा विवाह फलटणचे महादजी नाईक-निंबाळकर यांच्याशी झाला होता. राजकीय मतभेदांमुळे काही काळ हे घराणे स्वराज्यापासून दूर असले तरी शिवरायांनी मोठ्या मुत्सद्दीपणाने या घराण्याला पुन्हा स्वराज्याच्या प्रवाहात आणले आणि निंबाळकरांनी स्वराज्याच्या रक्षणासाठी मोठे योगदान दिले.
Suniti Namjoshi with members of the Naik Nimbalkar Family
उमाबाई भोसले या मालोजीराजे भोसले यांच्या पत्नी आणि छत्रपती शिवाजी महाराजांचे वडील शहाजीराजे भोसले यांच्या आई होत्या. वेरूळच्या बाबाजी भोसले यांचे पुत्र मालोजीराजे यांच्याशी त्यांचा विवाह झाला होता. त्या फलटणच्या निंबाळकर घराण्यातील होत्या
Nagpur Bhosale Descendants : शिवरायांशी नागपूरच्या भोसले घराण्याचे नाते काय? नव्या पिढीचे वंशज आता काय करतात? पाहा वीरांचा वारस
ramraje naik nimbalkar
नाईक-निंबाळकर घराण्याचे वंशज आजही महाराष्ट्राच्या सामाजिक आणि राजकीय पटलावर अत्यंत प्रभावशाली आहेत. या घराण्यातील प्रमुख व्यक्तिमत्त्व म्हणजे रामराजे नाईक-निंबाळकर जे महाराष्ट्र विधान परिषदेचे माजी सभापती आणि ज्येष्ठ राष्ट्रवादी नेते आहेत. त्यांनी फलटणच्या विकासात आणि विशेषतः सिंचन योजनांमध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे. त्याचबरोबर संजीवराजे नाईक-निंबाळकर हे सातारा जिल्हा परिषदेचे माजी अध्यक्ष म्हणून कार्यरत राहिले आहेत. या कुटुंबाने फलटणमधील आपला ऐतिहासिक राजवाडा आणि परंपरा जतन करण्यासोबतच आधुनिक काळातही आपले नेतृत्व टिकवून ठेवले आहे.ramraje naik nimbalkar royal family photo
Numerology : 'या' 5 महिन्यात जन्मलेले लोक नात्यात सर्वांत जास्त प्रामाणिक; कितीही मोहाचे क्षण आले तरी जोडीदाराला देत नाहीत धोका
ramraje naik nimbalkar royal family photo
सध्या हे घराणे राजकारणासोबतच कृषी, शिक्षण आणि औद्योगिक क्षेत्रातही सक्रिय आहे. फलटणमधील श्रीराम सहकारी साखर कारखाना आणि विविध शैक्षणिक संस्थांच्या माध्यमातून त्यांनी या भागाचा कायापालट केला आहे. रणजितसिंह नाईक-निंबाळकर (लोकसभा खासदार) हे देखील याच घराण्याशी संबंधित असून ते भारतीय जनता पक्षात सक्रिय आहेत. एका बाजूला आपला गौरवशाली राजेशाही वारसा जपणारे आणि दुसऱ्या बाजूला लोकशाहीत जनतेचे नेतृत्व करणारे हे घराणे आजही सातारा जिल्ह्याच्या आणि महाराष्ट्राच्या राजकारणातील एक महत्त्वाचा केंद्रबिंदू मानले जाते.
Ranjeetsinha Naik-Nimbalkar
