बाळांसाठी खेळणी आणि इतर वस्तू घेताना आपण सहसा त्यांचा रंग, डिझाईन किंवा आकर्षकपणा पाहतो. पण त्या वस्तू सुरक्षित आहेत का, याकडे अनेकदा दुर्लक्ष होतं. तज्ज्ञांच्या मते, चुकीची निवड बाळाच्या आरोग्यासाठी धोकादायक ठरू शकते, त्यामुळे खरेदी करताना विशेष काळजी घेणं गरजेचं आहे.

पालकांसाठी महत्त्वाच्या टिप्स:

1. सुरक्षितता सर्वात आधी तपासा

खेळणी, पाळणा, स्ट्रोलर किंवा हायचेअर वापरण्यापूर्वी त्यांची गुणवत्ता आणि सुरक्षितता नीट तपासा. कोणताही तुटलेला किंवा सैल भाग नसावा.

2. लहान भाग असलेली खेळणी टाळा

तीन वर्षांखालील मुलं वस्तू तोंडात घालतात. त्यामुळे लहान सुटे भाग गिळण्याचा धोका असतो, जो जीवघेणा ठरू शकतो.

3. केमिकल-फ्री आणि नॉन-टॉक्सिक खेळणी निवडा

लेड, फ्थालेट्स किंवा विषारी रंग असलेली खेळणी टाळा. नेहमी “Lead-free” आणि “Non-toxic” लेबल असलेलीच उत्पादने घ्या.

4. तीव्र वास असलेली खेळणी घेऊ नका

जास्त केमिकल वास येणारी खेळणी बाळाच्या त्वचेला आणि श्वसनसंस्थेला हानी पोहोचवू शकतात.

5. वापरलेली खेळणी देताना सावध रहा

नातेवाईकांकडून मिळालेली जुनी खेळणी तुटलेली किंवा जुने सुरक्षा नियम पूर्ण न करणारी असू शकतात.

6. मोठ्या आवाजाची खेळणी टाळा

जास्त आवाज करणारी खेळणी बाळाच्या श्रवणशक्तीवर परिणाम करू शकतात, विशेषतः जर ती कानाजवळ वापरली गेली तर.

7. वयाच्या मार्गदर्शक तत्त्वांचे पालन करा

प्रत्येक खेळण्यावर दिलेलं वयोगटाचं मार्गदर्शन पाळा. चुकीच्या वयोगटासाठी असलेली खेळणी धोकादायक ठरू शकतात.

8. बॅटरी असलेल्या खेळण्यांबाबत विशेष काळजी

लहान बॅटरी सहज गिळली जाऊ शकते. त्यामुळे बॅटरीचा डबा घट्ट बंद आहे याची खात्री करा.

9. वॉकर वापरणं टाळा

तज्ज्ञांच्या मते बेबी वॉकरमुळे अपघात होण्याचा धोका वाढतो आणि चालायला मदत होत नाही.

10. पाळणा (क्रिब) सुरक्षित असावा

क्रिबच्या काठ्यांमधील अंतर योग्य आहे का, गादी व्यवस्थित बसते का, हे तपासणं आवश्यक आहे.

11. स्ट्रोलर आणि हायचेअर वापरताना लक्ष द्या

ते स्थिर आहेत का, सेफ्टी बेल्ट योग्य आहे का आणि कोणतेही वायर किंवा दोरे धोकादायक नाहीत ना, हे पाहा.

12. गिळता येणाऱ्या वस्तू दूर ठेवा

नाणी, मॅग्नेट्स, लहान चेंडू यांसारख्या वस्तू मुलांच्या आवाक्याबाहेर ठेवा.

13. खेळताना सतत लक्ष ठेवा

मुलं खेळत असताना त्यांच्यावर लक्ष ठेवणं अत्यंत गरजेचं आहे, कारण अपघात कधीही होऊ शकतो.

14. स्वच्छता राखा

खेळणी नियमित स्वच्छ करा. धुण्यायोग्य खेळणी निवडल्यास ऍलर्जी आणि संसर्ग टाळता येतात.

15. धोकादायक खेळणी टाळा

तार, प्लग, वेगाने चालणारी खेळणी (स्कूटर, स्केट्स) वापरताना विशेष काळजी घ्या आणि गरज असल्यास हेल्मेट वापरा.

बाळासाठी खेळणी निवडताना फक्त आकर्षित रंग, आकार किंवा किंमत पाहू नका. सुरक्षितता, गुणवत्ता आणि योग्य वापर या तीन गोष्टी लक्षात ठेवणं अत्यावश्यक आहे. थोडी काळजी घेतल्यास मोठे अपघात टाळता येऊ शकतात.