उन्हाळ्यात पंख्याच्या थंड हवेने आराम मिळतो, पण जेव्हा पंखा जोरात आवाज करू लागतो तेव्हा त्रास होतो. बऱ्याच घरांमध्ये पंख्यामधून 'चार-चार' किंवा दळण्याचे आवाज ऐकू येतात, त्यामुळे लोक इलेक्ट्रिशियनला बोलावण्याचा किंवा नवीन पंखा घेण्याचा विचार करू लागतात.
तथापि, ही समस्या बर्याचदा लहान असते आणि कमी खर्चात सहजपणे सोडविली जाऊ शकते. नेमके कारण जाणून घेऊन आणि काही सोप्या उपायांचा अवलंब करून तुम्ही पंख्याचा आवाज कमी करू शकता.
फॅनच्या आवाजाचे एक सामान्य कारण म्हणजे बियरिंग्ज कोरडे होणे किंवा अंतर्गत भागांमध्ये घर्षण वाढणे. पंखाच्या आत स्नेहन नसताना, पीसण्याचे आवाज तयार होतात.
या परिस्थितीत मशीन ऑइलचा वापर प्रभावी आहे. जवळपास 20 रुपयांना बाजारात उपलब्ध असलेले मशीन ऑइल ही समस्या सोडवण्यास मदत करू शकते.
सुरक्षिततेसाठी, प्रथम पंख्याचा मुख्य स्विच बंद करा. नंतर मोटरच्या भागामध्ये प्रवेश करण्यासाठी पंख्याचे वरचे कव्हर काढा. जेथे बेअरिंग आहे तेथे मशीन ऑइलचे 2 ते 3 थेंब घाला. यामुळे घर्षण कमी होईल आणि पंखा पूर्वीपेक्षा सुरळीत चालेल. अनेकवेळा या उपायाने 'चार-चार'चा आवाज मोठ्या प्रमाणात थांबतो.
फॅनमध्ये मशीन ऑइल ओतताना, प्रमाण लक्षात ठेवणे आवश्यक आहे. आवश्यकतेपेक्षा जास्त तेल टाकल्याने ते ठिबकून मोटार विंडिंग खराब होऊ शकते. त्यामुळे तेल मर्यादित प्रमाणातच वापरणे चांगले.
पंखा उघडताना काळजी घेणे गरजेचे आहे. सर्व पंखे सारखेच डिझाइन केलेले नसतात आणि काही मॉडेल्सवर बियरिंग्जमध्ये प्रवेश करणे कठीण असू शकते. पंखा जबरदस्तीने उघडल्याने त्याचे नुकसान होऊ शकते. तज्ञांच्या मते, WD-40 सारख्या फवारण्या तात्पुरत्या आराम देतात, परंतु दीर्घकालीन स्नेहन प्रदान करत नाहीत. या प्रकरणात मशीन ऑइल हा एक चांगला पर्याय आहे.
तेल घातल्यानंतरही आवाज येत असल्यास, ते सैल स्क्रू, ब्लेड किंवा जीर्ण बेअरिंगमुळे असू शकते. अनेक वेळा पंख्याचे स्क्रू सैल झाल्यामुळे कंपन वाढते, त्यामुळे आवाज होतो. अशा परिस्थितीत, स्क्रू आणि ब्लेडची घट्टपणा तपासून आणि त्यांना घट्ट करून समस्या सोडवता येते.
पंख्यातून येणाऱ्या आवाजाकडे दुर्लक्ष करणे योग्य नाही, परंतु प्रत्येक वेळी मोठा खर्च करणे देखील आवश्यक नाही. खरे कारण ओळखून आणि नाममात्र खर्चात छोटे उपाय करून ही समस्या सहज सोडवता येते.
