UK PM Keir Starmer: ब्रिटिश वृत्तपत्र 'द ऑब्झर्व्हर'मधील एका वृत्तानुसार, ब्रिटिश पंतप्रधान कीर स्टारमर सोमवारी आपल्या राजीनाम्याची घोषणा करतील आणि आपल्या पदत्यागाचा आराखडा सादर करतील अशी अपेक्षा आहे. मंत्रिमंडळातील मंत्री, सल्लागार आणि कामगार संघटनांच्या नेत्यांशी सल्लामसलत केल्यानंतर, आपला कार्यकाळ आता पुढे चालू ठेवणे अशक्य आहे, असा निर्णय स्टारमर यांनी घेतला आहे. तथापि, रॉयटर्सच्या वृत्तानुसार, सरकारी सूत्रांनी हा दावा फेटाळून लावला असून, स्टारमर अजूनही पंतप्रधान म्हणून आपल्या कामावर लक्ष केंद्रित करत असल्याचे म्हटले आहे. रॉयटर्सच्या वृत्तानुसार, स्टारमर यांच्या लेबर पार्टीच्या 100 हून अधिक खासदारांनी जाहीरपणे म्हटले आहे की पंतप्रधानांनी राजीनामा द्यावा किंवा राजीनाम्यासाठी अंतिम मुदत जाहीर करावी. स्टारमर यांना विरोध करणारे हे खासदार हाऊस ऑफ कॉमन्समधील पक्षाच्या एकूण खासदारांपैकी जवळपास एक चतुर्थांश आहेत. जर स्टारमर यांनी राजीनामा दिला, तर ते ब्रिटनच्या 10 वर्षांच्या इतिहासात राजीनामा देणारे सहावे पंतप्रधान ठरतील. यापूर्वी डेव्हिड कॅमेरॉन, थेरेसा मे, बोरिस जॉन्सन, लिझ ट्रस आणि ऋषी सुनक या सर्वांनी आपला कार्यकाळ पूर्ण होण्यापूर्वीच पंतप्रधानपदाचा राजीनामा दिला आहे.
स्टारमर यांनी 2024 मध्ये लेबर पार्टीला निवडणुकीत प्रचंड विजय मिळवून दिला, परंतु तेव्हापासून त्यांची लोकप्रियता सातत्याने घसरत आहे. अनेक वाद, धोरणांमधील यू-टर्न आणि राहणीमान सुधारण्याची आश्वासने पूर्ण करण्यात आलेले अपयश यामुळे त्यांच्या प्रतिमेला धक्का बसला आहे. शुक्रवारी झालेल्या पोटनिवडणुकीत त्यांचे प्रतिस्पर्धी अँडी बर्नहॅम विजयी झाल्याने स्टारमर यांच्या अडचणी आणखी वाढल्या. या विजयामुळे बर्नहॅम पक्षाच्या नेतृत्वासाठी दावेदार बनू शकतात. आपल्या विजयानंतर बर्नहॅम यांनी म्हटले आहे की, त्यांना देशाला एक नवी दिशा द्यायची आहे. बर्नहॅम यांचे समर्थक स्टारमर यांच्या राजीनाम्याची मागणी करत आहेत. माजी आरोग्य मंत्री वेस स्ट्रीटिंग यांनीही गरज पडल्यास स्टारमर यांना नेतृत्वासाठी आव्हान देऊ शकतो, असे संकेत दिले आहेत. तथापि, स्टारमर यांनी 19 जून रोजी स्पष्टपणे सांगितले की, ते आपल्या नेतृत्वाला कोणत्याही आव्हानाचा सामना करतील. त्यांनी लेबर पार्टीच्या नेत्यांना पक्षांतर्गत भांडणे टाळण्याचे आवाहनही केले.
तज्ञांच्या मते, ब्रिटनमध्ये पंतप्रधानांच्या वारंवार होणाऱ्या बदलाचे मुख्य कारण संसदीय प्रणाली आहे. पंतप्रधान थेट जनतेद्वारे निवडले जात नाहीत, तर त्यांना त्यांच्या पक्षाच्या खासदारांचा पाठिंबा असतो. जोपर्यंत पक्षाचे खासदार पंतप्रधानांना पाठिंबा देतात, तोपर्यंत ते पदावर राहतात. जर खासदारांना असे वाटले की नेत्याची घटती लोकप्रियता पुढील निवडणुकीत पक्षाला हानी पोहोचवू शकते, तर ते सार्वत्रिक निवडणूक न घेता नवीन नेता निवडण्याची प्रक्रिया सुरू करू शकतात. यामुळेच, जेव्हा एखाद्या पक्षाचा पाठिंबा कमी होतो, तेव्हा ब्रिटनमध्ये पंतप्रधान बदलणे अनेकदा आवश्यक ठरते. ब्रिटनमधील प्रमुख पक्षांचे नियम देखील नेत्यांना पदावरून दूर करणे सोपे करतात. कंझर्व्हेटिव्ह पक्षात, जर 15 टक्के खासदारांनी नेत्याच्या विरोधात पत्र लिहिले, तर त्यांच्या विरोधात अविश्वास ठराव आणला जाऊ शकतो. तर दुसरीकडे, लेबर पक्षात नवीन नेता तेव्हाच दावा करू शकतो, जेव्हा त्याला पक्षाच्या 20 टक्क्यांपेक्षा जास्त खासदार आणि सदस्यांचा पाठिंबा मिळतो.
2011 मध्ये निश्चित-मुदतीचा संसद कायदा (Fixed-Term Parliaments Act) लागू करण्यात आला. संसदेची मुदत निश्चित करणे आणि सरकारे मुदतपूर्व कोसळण्यापासून रोखणे हा त्याचा उद्देश होता. तथापि, हा कायदा नंतर रद्द करण्यात आला. टीकाकारांच्या मते, यामुळे जुने नियम पुन्हा लागू झाले, ज्यामुळे पंतप्रधानांना त्यांच्या पक्षाच्या पाठिंब्यावर आणि अचानक उद्भवणाऱ्या राजकीय संकटांवर अधिक अवलंबून राहावे लागले. परिणामी, पक्षाच्या पाठिंब्यात घट झाल्यास पंतप्रधानांचे पद धोक्यात येऊ शकते, ज्यामुळे नेत्यांचा कार्यकाळ लहान आणि अनिश्चित बनतो.
माध्यमांच्या वृत्तानुसार, 2016 च्या ब्रेक्झिट सार्वमतामुळे ब्रिटिश राजकारणात एक मोठा बदल घडून आला. लोक आता केवळ पक्षीय संबंधांसाठी मतदान करत नाहीत, तर महागाई, कर, सरकारी सेवा आणि सुधारित जीवनमान यांसारख्या मुद्द्यांवर त्वरित परिणामांची मागणी करतात. तज्ज्ञांच्या मते, यामुळे नेत्यांवर अल्पावधीत परिणाम देण्याचा दबाव वाढला आहे. जर सरकार जनतेच्या अपेक्षा पूर्ण करण्यात अयशस्वी ठरले, तर सत्ताधारी पक्षातच विरोध निर्माण होतो, ज्यामुळे नेतृत्वबदलाची मागणी केली जाते.
इतर महत्वाच्या बातम्या