जागतिक लिम्फोमा जागरूकता दिवस दरवर्षी 15 सप्टेंबर रोजी साजरा केला जातो, ज्याचा उद्देश लोकांना लिम्फोमाबद्दल जागरूक करणे हा आहे. लिम्फॅटिक सिस्टम ही एक प्रणाली आहे जी अवयव, रक्तवाहिन्या आणि ऊतींना जोडते, ज्यामुळे शरीराला संसर्गाशी लढा देण्यात सक्षम होतो. जागतिक आरोग्य संघटनेनुसार, भारतात दरवर्षी 40,159 लोक लिम्फॅटिक कॅन्सरमुळे मरतात.
शरीरात लिम्फोसाइट्स नावाच्या पेशी असतात, ज्या संसर्गाशी लढण्यासाठी नोड्स, प्लीहा, थायमस आणि अस्थिमज्जामध्ये आढळतात. जेव्हा या पेशी बदलतात, तेव्हा त्या नियंत्रणाबाहेर वाढतात, ज्यामुळे प्रभावित भागात गुठळ्या तयार होतात. या गुठळ्या नंतर कर्करोगात बदलू शकतात. सामान्यतः, मान, छाती, वरच्या मांड्या आणि काखेत लिम्फोमा कर्करोगाच्या गाठी दिसतात. तथापि, सर्व गुठळ्या कर्करोगाचे लक्षण नाहीत.
संसर्गाची कारणे: संसर्गामुळे लिम्फ नोड्स फुगू शकतात. उदाहरणार्थ, जेव्हा घशात संसर्ग होतो तेव्हा वेदना आणि ढेकूळ जाणवू शकते, जो संसर्ग बरा होताच निघून जातो.
लिपोमा: काही व्यक्तींमध्ये, त्वचेखाली फॅटी टिश्यूचा एक ढेकूळ तयार होतो, जो मऊ, जंगम आणि वेदनारहित असतो. बहुतेक प्रकरणांमध्ये ते कर्करोग नसलेले असतात, परंतु कधीकधी असामान्य पेशींच्या वाढीमुळे ट्यूमर तयार होऊ शकतो. यापैकी काही कर्करोगाचे असू शकतात.
जर ढेकूळ कठीण असेल, सहज हलत नसेल आणि सतत वाढत असेल तर सावध रहा. याशिवाय, अशक्तपणा, अचानक वजन कमी होणे, रात्रीचा घाम येणे, दीर्घकाळ ताप येणे, मान, बगल आणि जांघेतील लिम्फ नोड्स सतत वाढणे जाणवत असल्यास त्वरित डॉक्टरांशी संपर्क साधा.
अमेरिकन फॅमिली फिजिशियनच्या 2025 च्या अहवालानुसार, जर गाठ 4 आठवड्यांपेक्षा जास्त काळ टिकत असेल तर डॉक्टरांचा सल्ला घ्या. सुजलेल्या लिम्फ नोड्सचे मुख्य कारण म्हणजे संसर्ग, आणि कर्करोगाचा धोका 1.1% आहे, जो 40 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या वाढतो. प्रभावित क्षेत्राच्या ऊतींच्या बायोप्सीद्वारे लिम्फोमा शोधला जातो.
संसर्ग टाळण्यासाठी नियमितपणे हात धुवा. संक्रमित व्यक्तींच्या संपर्कात सावधगिरी बाळगा आणि स्वच्छतेची काळजी घ्या.
संतुलित आहार घ्या.
तुमचे वजन नियंत्रणात ठेवा.
आवश्यक लसीकरण वेळेवर करा.
ढेकूळ स्वतःच दुरुस्त करण्याचा प्रयत्न करू नका.