शुक्रवारी सोने आणि चांदीच्या एक्सचेंज-ट्रेडेड फंडांमध्ये (ETF) मोठी घसरण झाली. मौल्यवान धातूंच्या विक्रमी उच्चांकावरून घसरण झाल्यानंतर गुंतवणूकदारांनी नफा बुकिंग करण्यास सुरुवात केल्याने अनेक ETF जवळजवळ १४% ने घसरले. यामुळे ही घसरण खरेदीची संधी आहे की ऐतिहासिक तेजीचा शेवट आहे असे प्रश्न उपस्थित झाले आहेत. जानेवारीमध्ये चांदी ५६% वाढली होती. जी आतापर्यंतची सर्वोत्तम मासिक कामगिरी मानली जात होती.

डॉलरच्या बाबतीत, जानेवारी १९८० नंतर सोन्याने सर्वात मोठी मासिक वाढ नोंदवली. २०% पेक्षा जास्त वाढ झाली. झेरोधा सिल्व्हर ईटीएफ आणि एसबीआय सिल्व्हर ईटीएफ जवळजवळ १४% घसरले. निप्पॉन इंडिया सिल्व्हर ईटीएफमध्येही १४% घसरण झाली. तर कोटक सिल्व्हर ईटीएफमध्ये १२% घसरण झाली. गोल्ड ईटीएफ देखील यातून सुटले नाहीत, निप्पॉन इंडिया गोल्ड ईटीएफ १०%, आयसीआयसीआय प्रुडेन्शियल गोल्ड ईटीएफ ६% आणि आयसीआयसीआय प्रुडेन्शियल सिल्व्हर ईटीएफ ७% घसरले.

स्थानिक बाजारात झालेल्या घसरणीमुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात झालेल्या विक्रीत मोठी वाढ दिसून आली. गुरुवारी १२१.६४ डॉलर्सच्या विक्रमी उच्चांकाच्या तुलनेत स्पॉट सिल्व्हर ५.७% घसरून १०९.५५ डॉलर्स प्रति औंसवर आला. स्पॉट सोन्याचा भाव ३.९% घसरून ५,१८३.२१ डॉलर्स प्रति औंसवर आला, जो सत्राच्या आधीच्या ५,५९४.८२ डॉलर्सच्या विक्रमी उच्चांकावरून जवळजवळ ५% घसरला आहे.

अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी जेरोम पॉवेलच्या जागी नवीन फेड अध्यक्षाची नियुक्ती करण्याची घोषणा केल्यानंतर ही तीव्र घसरण झाली. अहवालांमध्ये माजी फेड गव्हर्नर केविन वॉर्श यांना उमेदवारम्हणून सूचित केले जात आहे. केसीएमचे मुख्य व्यापार विश्लेषक टिम वॉटरर यांच्या मते, नवीन फेड प्रमुखांच्या कमी आक्रमक भूमिकेच्या अटकळामुळे डॉलर मजबूत होत आहेय सोने जास्त खरेदीच्या क्षेत्रात आहे. या सर्वांमुळे मौल्यवान धातूंच्या किमतींवर दबाव आला.

डॉलरमध्ये धातूंच्या किमती वाढल्याने डॉलरमध्ये इतर चलने असलेल्या गुंतवणूकदारांसाठी धातू महाग होत असल्याने डॉलर निर्देशांक ०.४% वाढून ९६.६० वर पोहोचला. पृथ्वी फिनमार्टचे मनोज कुमार जैन म्हणाले की, सोने आणि चांदी अत्यंत अस्थिर आहेत. विक्रमी पातळीपासून नफा वसुली झाल्यामुळे किमती घसरल्या आहेत, परंतु सुरक्षित-निवासस्थान मागणी आणखी आधार देऊ शकते.

शुक्रवारी झालेल्या घसरणीनंतरही मोठे चित्र मजबूत राहिले आहे. चांदी सलग नऊ महिन्यांपासून वाढली आहे, तर सोन्याने सलग सहाव्या महिन्यात वाढ नोंदवली आहे. इंडसइंड सिक्युरिटीजचे जिगर त्रिवेदी यांच्या मते, विक्रमी तेजीनंतर नफा वसुलीमुळे चांदी सुमारे ४% ने घसरली आहे. परंतु असे असूनही जानेवारीमध्ये ती ५०% पेक्षा जास्त वाढली आहे. जी एक ऐतिहासिक उच्चांक आहे. भू-राजकीय तणाव, आर्थिक अनिश्चितता आणि सुरक्षित गुंतवणुकीची वाढती मागणी यामुळे ही वाढ झाली आहे.

याशिवाय, वॉशिंग्टनच्या धोरणांमधील बदल आणि कमकुवत डॉलरने देखील महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली. घसरण असूनही, बाजारातील तज्ञ अजूनही सकारात्मक आहेत. यूबीएसने त्यांचे सोन्याचे लक्ष्य प्रति औंस $6,200 पर्यंत वाढवले आहे. मनोज जैन यांचा असा विश्वास आहे की अमेरिका-इराण तणाव आणि सुरक्षित आश्रयस्थानाची मागणी सोने आणि चांदीला आधार देत आहे. म्हणून सध्याची घसरण खरेदीची संधी मानली जात आहे. ट्रेंड बदलाचे लक्षण नाही.

तज्ञांचे म्हणणे आहे की, बाजारातील अस्थिरता कायम राहील, परंतु भू-राजकीय जोखीम, आर्थिक अनिश्चितता आणि सुरक्षित आश्रयस्थान मागणीमुळे सोने आणि चांदीचे मूलभूत घटक अजूनही मजबूत आहेत. शुक्रवारी झालेली तीव्र घसरण प्रत्यक्षात अत्यधिक तेजीनंतर नफा-वसुली आहे, आणि बाजाराच्या दिशेने बदल होण्याचे लक्षण नाही.