नवी दिल्ली. आजच्या काळात पॅन कार्ड (कायम खाते क्रमांक) कर भरण्यासाठी वापरण्यात येणारा कागदाचा तुकडा आता राहिला नाही. 2026 च्या नवीन आर्थिक नियमांनुसार, हा तुमच्या 'डिजिटल आणि आर्थिक ओळख'चा आधार बनला आहे. आयकर विभाग आणि आरबीआयने स्पष्ट केले आहे की सक्रिय पॅनकार्डशिवाय तुमचे आर्थिक व्यवहार पूर्णपणे ठप्प होऊ शकतात. सक्रिय आणि आधार-लिंक केलेले पॅन कार्ड तुमच्यासाठी इतके महत्त्वाचे का आहे ते आम्हाला कळू द्या.
पॅन कार्ड हा तुमच्या आर्थिक विश्वासार्हतेचा आरसा आहे. अनुभवी तज्ञांच्या मते, याच्या मदतीने तुम्ही तुमच्या क्रेडिट प्रोफाइलचे संरक्षण करू शकता:
अज्ञात कर्जांवर लक्ष ठेवा: तुम्ही तुमच्या पॅनद्वारे वेळोवेळी 'क्रेडिट रिपोर्ट' तपासू शकता. यावरून तुमच्या नावावर कोणीही फसवणूक करून कर्ज घेतले नसल्याचे दिसून येते. डिजिटल युगात 'पॅन फ्रॉड' टाळण्याचा हा सर्वात सोपा मार्ग आहे.
क्रेडिट इतिहास: बँकेकडून कर्ज किंवा क्रेडिट कार्ड घेणे तेव्हाच शक्य आहे जेव्हा तुमचा क्रेडिट इतिहास मजबूत असेल. पॅनकार्ड शिवाय, बँका तुमच्या पेमेंट क्षमतेचा मागोवा घेऊ शकत नाहीत, ज्यामुळे कर्ज मिळणे अशक्य होते.
आर्थिक पारदर्शकता राखण्यासाठी, सरकारने अनेक सेवांसाठी पॅन अनिवार्य केले आहे:
नवीन खाते: कोणत्याही बँकेत बचत, चालू किंवा डिमॅट खाते उघडण्यासाठी पॅन कार्ड हे पहिले आणि महत्त्वाचे दस्तऐवज आहे.
रोख व्यवहार: एका दिवसात बँकेत गेलात तर ₹५०,००० पेक्षा जास्त जर तुम्ही रोख रक्कम जमा केली किंवा काढली तर, PAN शिवाय व्यवहार पूर्ण होणार नाही.
मालमत्ता नोंदणी: ₹ 5 लाखांपेक्षा जास्त किमतीची जमीन किंवा घर खरेदी किंवा विक्री करताना पॅन तपशील देणे बंधनकारक आहे. तुम्ही असे न केल्यास तुम्ही आयकर विभागाच्या रडारवर येऊ शकता.
तुम्ही बचत केल्यास, पॅन कार्ड तुमचे पैसे कापले जाण्यापासून वाचवते:
कमी कर दर: बँक एफडी किंवा इतर गुंतवणुकीवर मिळालेल्या व्याजावर पॅन कार्ड जमा केले असल्यास, टीडीएस कमी कापला जातो. पॅन नसल्यास बँक 20 पर्यंत जास्त दराने कर कापला जाऊ शकतो.
आयकर परतावा: जर तुमचा जादा कर कापला गेला असेल, तर तो परत मिळवण्याचा एकमेव मार्ग म्हणजे ITR दाखल करणे, जे पॅनशिवाय अशक्य आहे.
सरकारने 2026 साठी कठोर सूचना जारी केल्या आहेत. ज्यांनी त्यांचे पॅन आधारशी लिंक केले नाही त्यांची कार्डे 'निष्क्रिय' घोषित केले आहेत.
भारी दंड: निष्क्रिय पॅन कार्ड वापरणे आता कायदेशीर गुन्हा आहे, यासह ₹10,000 पर्यंत दंड लागतील.
अपूर्ण काम: तुमच्याकडे निष्क्रिय कार्ड असल्यास, तुम्ही म्युच्युअल फंडात गुंतवणूक करू शकणार नाही किंवा तुमचा अडकलेला कर परतावा परत मिळवू शकणार नाही.