न्यूज इंडिया लाइव्ह, डिजिटल डेस्क: डिजिटल जगात सुरक्षितता आणि पासवर्डबाबत नेहमीच भीती असते. पण आता तंत्रज्ञान इतके प्रगत झाले आहे की तुम्हाला पिन किंवा जटिल पासवर्ड लक्षात ठेवण्याची गरज भासणार नाही. शास्त्रज्ञांनी एक क्रांतिकारी तंत्रज्ञान विकसित केले आहे ज्यामध्ये तुमचे हृदयाचे ठोके आणि श्वासोच्छवासाचा नमुना हा तुमचा पासवर्ड बनेल. 'VitalID' नावाचे हे तंत्रज्ञान मोबाईल बँकिंग आणि इतर संवेदनशील ॲप्स अनलॉक करण्याचा सुरक्षित आणि सोपा मार्ग म्हणून उदयास येत आहे.
रुटगर्स विद्यापीठ आणि इतर संशोधकांनी विकसित केले VitalID सॉफ्टवेअर-आधारित प्रमाणीकरण प्रणाली आहे. हे तंत्रज्ञान आपल्या शरीरात होणारी सूक्ष्म कंपन शोधते. जेव्हा आपण श्वास घेतो किंवा आपले हृदय धडधडते तेव्हा ते खूप लहान कंपन निर्माण करते जे आपल्या मानेतून प्रवास करतात आणि कवटीवर पोहोचतात. प्रत्येक व्यक्तीच्या हाडांची रचना, जाडी आणि चेहर्यावरील ऊती भिन्न असल्याने, ही कंपने प्रत्येक व्यक्तीसाठी एक अद्वितीय नमुना तयार करतात—जसे आपल्या बोटांच्या ठशाप्रमाणे.
या तंत्रज्ञानाचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे ते वापरण्यासाठी तुमच्या स्मार्टफोन किंवा गॅझेटमध्ये कोणत्याही वेगळ्या सेन्सर किंवा हार्डवेअरची आवश्यकता नाही. हे विद्यमान मोशन सेन्सर (जसे की एक्सीलरोमीटर आणि जायरोस्कोप) वापरून या सूक्ष्म हालचाली नोंदवते. बँकिंग ॲप्ससाठी हे मैलाचा दगड ठरू शकते, कारण ते बॅकग्राउंडमध्ये सतत काम करत राहते. म्हणजेच, जोपर्यंत तुम्ही फोन धरत आहात किंवा हेडसेट घातला आहे, तोपर्यंत तुम्हीच खरे वापरकर्ता आहात याची खात्री करत राहील.
आजकाल आपण फिंगरप्रिंट किंवा फेस आयडी वापरतो, जे कधीकधी फोटो किंवा सिलिकॉन फिंगरप्रिंट वापरून 'स्पूफ' केले जाऊ शकते. पण VitalID हे टाळणे जवळजवळ अशक्य आहे. कोणीतरी तुमच्या श्वासोच्छवासाची लय कॉपी करू शकतो, परंतु ते तुमच्या कवटीच्या आत होणाऱ्या बायोमेकॅनिकल कंपनांची कॉपी करू शकत नाहीत. संशोधनानुसार, हे तंत्रज्ञान 95% पेक्षा जास्त अचूक असल्याचे आढळले आहे, ज्यामुळे ते पारंपारिक बायोमेट्रिक्सपेक्षा अधिक विश्वासार्ह आहे.
भविष्यात, जेव्हा तुम्ही तुमचे मोबाइल बँकिंग ॲप उघडता तेव्हा तुम्हाला तुमचा चेहरा दाखवावा लागणार नाही किंवा तुमच्या अंगठ्याचा ठसाही द्यावा लागणार नाही. ॲप तुम्हाला तुमच्या 'हृदयाचे ठोके' ओळखून प्रवेश देईल. यामुळे केवळ वेळेची बचत होणार नाही, तर टू-फॅक्टर ऑथेंटिकेशन (2FA) चा त्रासही कमी होईल. तज्ज्ञांचा असा विश्वास आहे की हे तंत्रज्ञान भविष्यातील मेटाव्हर्स आणि एक्स्टेंडेड रिॲलिटी (XR) डिव्हाइसेससाठी सुरक्षिततेचा मुख्य आधार बनेल, जिथे गोपनीयता आणि डेटा सुरक्षितता अत्यंत महत्त्वाची आहे.
