नवी दिल्ली, 5 जून, 2026
शुक्रवारी जागतिक पर्यावरण दिन 2026 च्या निमित्ताने, केंद्रीय पेट्रोलियम आणि नैसर्गिक वायू मंत्री हरदीप सिंग पुरी यांनी नवी दिल्लीतील इंडियन ऑइलच्या रिटेल आउटलेटमध्ये E85 इंधन लाँच केले, फ्लेक्स-इंधन वाहनांसाठी उच्च-इथेनॉल मिश्रित इंधनाच्या देशव्यापी रोलआउटची औपचारिक सुरुवात केली.
सार्वजनिक क्षेत्रातील तेल विपणन कंपन्यांद्वारे चालवल्या जाणाऱ्या ४८ रिटेल आउटलेटवर आता E85 इंधन उपलब्ध असलेल्या या कार्यक्रमाचा पहिला टप्पा सुरू झाला आहे.
डिसेंबर 2026 पर्यंत 500 रिटेल आउटलेट्स आणि डिसेंबर 2027 पर्यंत सुमारे 5,000 आउटलेटपर्यंत उपलब्धता वाढवण्याची सरकारची योजना आहे.
या उपक्रमामुळे 2030-31 पर्यंत भारताची एकूण इथेनॉल मिश्रण पातळी जवळपास 26 टक्क्यांपर्यंत वाढण्यास मदत होईल अशी अपेक्षा आहे.
E85 हे उच्च-इथेनॉल इंधन आहे ज्यामध्ये 80-85 टक्के इथेनॉल आणि 14-19 टक्के पेट्रोल असते. हे विशेषत: फ्लेक्स-इंधन वाहनांसाठी (FFVs) डिझाइन केले आहे, जे E20 ते E100 पर्यंतच्या विविध इथेनॉल मिश्रणांवर ऑपरेट करू शकतात, क्लिनर मोबिलिटी सोल्यूशन्सचा प्रचार करताना ग्राहकांना अधिक लवचिकता देतात.
कार्यक्रमाला संबोधित करताना पुरी म्हणाले की, स्थिर इंधन पुरवठा सुनिश्चित करून आणि जागतिक ऊर्जा किमतीतील अस्थिरतेपासून ग्राहकांचे संरक्षण करताना भारताने उपलब्धता, परवडणारीता आणि टिकाऊपणा यातील “ऊर्जा ट्रायलेमा” यशस्वीरित्या संतुलित केला आहे. फेब्रुवारी 2026 पासून भारतात इंधनाच्या किमतीत सर्वात कमी वाढ झाल्याचेही त्यांनी नमूद केले.
मंत्र्यांनी इथेनॉल मिश्रणात देशाच्या वेगवान प्रगतीवर प्रकाश टाकला, जो 2014 मधील 1.53 टक्क्यांवरून सध्या 20 टक्क्यांवर पोहोचला आहे, जे निर्धारित वेळेच्या पाच वर्षे आधी लक्ष्य गाठत आहे. त्यांच्या मते, इथेनॉल मिश्रण कार्यक्रमामुळे परकीय चलनात 1.84 लाख कोटी रुपयांहून अधिक बचत झाली आहे आणि कच्च्या तेलाची आयात जवळपास 302 लाख मेट्रिक टनांनी कमी झाली आहे.
पुरी यांनी कार्यक्रमाच्या यशाचे श्रेय भारतीय शेतकऱ्यांना दिले, ते म्हणाले की ते देशांतर्गत इथेनॉल उत्पादनात योगदान देऊन देशातील “अन्नदाता” (अन्न पुरवठादार) ते “उर्जादाता” (ऊर्जा पुरवठादार) बनले आहेत.
पारंपारिक इंधनासाठी खर्च-प्रभावी पर्याय म्हणून सरकारने E85 देखील ठेवले आहे. अधिका-यांनी सांगितले की, E85 ची किंमत पेट्रोलच्या तुलनेत सुमारे 20 रुपये प्रति लिटर कमी असेल, ज्यामुळे ग्राहकांना देशांतर्गत उत्पादित इथेनॉलच्या आर्थिक फायद्यांचा फायदा घेता येईल.
सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवरील एका पोस्टमध्ये त्यांनी नमूद केले आहे की लॉन्च E20 ते E85 इंधन मिश्रणासह सुसंगत मोटरसायकल आणि E100 पर्यंतच्या मिश्रणावर चालण्यास सक्षम असलेल्या चारचाकी वाहनांच्या परिचयानंतर आहे.
मंत्री म्हणाले की फ्लेक्स-इंधन वाहनांसाठी “100 टक्के आत्मनिर्भर” E85 इंधन पेट्रोलच्या तुलनेत हरितगृह वायू उत्सर्जन 61 टक्क्यांपर्यंत कमी करू शकते.(एजन्सी)