झी बिझनेसच्या संशोधनानुसार इथेनॉलच्या अधिक उत्पादनामुळे देशभरात अंड्याच्या किमती वाढल्या आहेत. इथेनॉल उत्पादनासाठी मका वळवल्यानंतर जास्त इनपुट खर्चामुळे अंड्याच्या किमती वर्षानुवर्षे सुमारे 35-40 टक्क्यांनी वाढल्या.
झी बिझनेसच्या संशोधनानुसार, फार्म-गेट अंड्याच्या किमती वाढून सुमारे 7 रुपये प्रति अंड्यावर पोहोचल्या आहेत, तर किरकोळ किमती सध्या 8.5-9 रुपये प्रति अंड्याच्या श्रेणीत आहेत. हिवाळ्याच्या मोसमात किमती आणखी वाढण्याची अपेक्षा आहे, जेव्हा अंड्यांची मागणी विशेषत: वाढते. हिवाळ्याच्या उच्च कालावधीत किरकोळ अंड्यांच्या किमती प्रति अंड्याच्या 20-25 रुपयांपर्यंत पोहोचू शकतात असे उद्योगांच्या अंदाजानुसार.
इथेनॉल उत्पादनासाठी मक्याच्या वळवण्यामुळे पोल्ट्री उद्योगात संकट निर्माण होत आहे, जे 60-70 टक्के खर्चासाठी महत्त्वाचे कच्चे इनपुट आहे.
इथेनॉल उत्पादनासाठी मक्याचा पुरवठा वळवल्यानंतर मक्याच्या वाढत्या किमतींमुळे पोल्ट्री उद्योगाला दुहेरी फटका बसला आहे. झी बिझनेसच्या संशोधनानुसार, सध्या मका उत्पादनापैकी सुमारे 37 टक्के इथेनॉल उत्पादनाकडे वळवले जात आहे, ज्यामुळे पोल्ट्री उद्योगातील प्रमुख खाद्य घटकांची उपलब्धता कमी झाली आहे.
झी बिझनेसच्या संशोधनानुसार, मक्याचे भाव सुमारे 14,000 रुपये प्रति टन वरून 26,500 रुपये प्रति टन झाले आहेत, गेल्या पाच महिन्यांत किमती सुमारे 20 टक्क्यांनी वाढल्या आहेत.
पोल्ट्री उत्पादनाच्या खर्चात मक्याचा वाटा सुमारे 65-70 टक्के आहे, ज्यामुळे अंड्यांच्या किमती वाढण्यामागे मक्याचे उच्च दर हे एक प्रमुख कारण आहे.
हंगामी मागणीमुळे आगामी हिवाळ्यात अंड्यांचे भाव चढे राहण्याची शक्यता आहे. हा घटक इथेनॉल उत्पादनासाठी मक्याच्या वळवण्याशी जोडला जाईल जेणेकरून अंड्यांचे भाव वाढतील.
मक्याव्यतिरिक्त, आणखी एक कच्चा माल ज्याने पोल्ट्री फीडच्या खर्चात योगदान दिले आहे ते म्हणजे सोयाबीन पेंड, ज्याला सोया डीओसी देखील म्हणतात. हा पोल्ट्री फीडमधील प्रथिनांचा एक महत्त्वाचा स्रोत आहे.
देशांतर्गत बाजारात सोयाबीनच्या मर्यादित उपलब्धतेमुळे सोयाबीन पेंडीच्या किमती 40 टक्क्यांहून अधिक वाढल्या आहेत. दर किलोमागे ४५ रुपयांवरून आता ६५ ते ६६ रुपये किलोवर पोहोचले आहेत.
मक्याच्या वाढत्या किमतीमुळे केवळ अंड्यांवरच दबाव येत नाही, तर सोयाबीनच्या वाढलेल्या किमतींमुळेही दबाव येत आहे.
याचा अर्थ पोल्ट्री व्यवसायांना दोन्ही बाजूंनी दबाव येत आहे, मका तसेच सोयाबीन पेंडीच्या वाढत्या किमतीमुळे पोल्ट्री फीडची एकूण किंमत वाढली आहे.
| कंपनी | 1 बदला | बदला 2 |
|---|---|---|
| SKM अंडी उत्पादने | -19% | +४०% |
| वेंकीज (भारत) | +4.5% | +3.6% |
2024-25 च्या एका दृष्टीक्षेपात कृषी आकडेवारीनुसार, 2024-25 मध्ये भारतातील मक्याचे उत्पादन झपाट्याने वाढले, मक्याखालील उत्पादन क्षेत्र 2023-24 मध्ये 11.24 दशलक्ष हेक्टरवरून 12.09 दशलक्ष हेक्टरवर पोहोचले,
2024-25 मध्ये मध्य प्रदेश 6.64 दशलक्ष टन उत्पादनासह अव्वल उत्पादक राहिला, त्यानंतर कर्नाटक 6.19 दशलक्ष टन आणि बिहार 5.47 दशलक्ष टन उत्पादनात होते. महाराष्ट्र, तेलंगणा आणि पश्चिम बंगाल हे इतर प्रमुख उत्पादक होते.
दरम्यान, मक्याचे उत्पादन ३७.६६ दशलक्ष टनांवरून ४३.४१ दशलक्ष टन झाले, तर उत्पादनही ३,३५१ किलो प्रति हेक्टरवरून ३,५९० किलो प्रति हेक्टर झाले.
